Close Menu
Ekofin
  • Kreu
  • Aktualitet
  • Ekonomi
  • Biznes
  • Tregje
  • Turizëm
  • Green
  • Të tjera
  • Blog
  • English

Trump vendos tarifa 50% ndaj mallrave kanadeze, përshkallëzohet tensioni tregtar mes SHBA-së dhe Kanadasë

23:27 - Korrik 21, 2026

Nafta arrin në 206 lekë/litër, rritet me 30 lekë në tri javë, dyfish më shpejt se në Evropë

16:12 - Korrik 21, 2026

Rregullorja e ndërtimit:Projektuesit pa licencë rrezikojnë deri në 5 vjet ndalim aktiviteti

15:44 - Korrik 21, 2026
Facebook X (Twitter) Instagram
Facebook Instagram X (Twitter) LinkedIn
EkofinEkofin
Subscribe
  • Kreu
  • Aktualitet
  • Ekonomi
  • Biznes
  • Tregje
  • Turizëm
  • Green
  • Të tjera
  • Blog
  • English
Ekofin

Pse të rinjtë në Evropë po përballen me sfida më të mëdha të shëndetit mendor sesa brezat më të vjetër?

10:03 - Shkurt 28, 2026 Shëndet
Shpërndaje
Facebook Twitter Pinterest Email WhatsApp

Të rinjtë po përballen me probleme më të rënda të shëndetit mendor dhe vështirësi në jetën e përditshme, të nxitura nga lidhje të dobëta familjare, nivel i ulët spiritualiteti, përdorimi i hershëm i smartfonëve dhe konsumi i lartë i ushqimeve ultra-të përpunuara.

Sipas një studimi të ri, të rinjtë në mbarë botën po hasin vështirësi për të përballuar sfidat e jetës dhe për të funksionuar në mënyrë efektive në përditshmëri.

Të rinjtë në Evropë kanë rezultate më të dobëta krahasuar me bashkëmoshatarët e tyre në kontinente të tjera, me disa vende europiane që renditen ndër më të fundit në botë.

Studimi nga Sapien Labs, një organizatë jofitimprurëse me bazë në Shtetet e Bashkuara që merret me kuptimin e shëndetit mendor global, ka matur një tregues të quajtur Mind Health Quotient (MHQ) përmes sondazheve online të kryera në Azi, Afrikë, Evropë dhe Amerikë. Ky tregues vlerëson “shëndetin e mendjes”, i përcaktuar si kapacitetet emocionale, sociale, njohëse dhe fizike që janë thelbësore për të lulëzuar në jetë, në punë dhe në marrëdhënie.

“Kriza e shëndetit mendor duket se është një rrëshqitje progresive nga një brez në tjetrin dhe shkon shumë përtej rritjes së niveleve të depresionit dhe ankthit te të rinjtë”, tha Tara Thiagarajan, autorja kryesore e raportit dhe themeluese dhe shkencëtare kryesore e Sapien Labs.

Të anketuarit vlerësuan aftësitë thelbësore për përballimin e sfidave të përditshme, krahas çrregullimeve kryesore të shëndetit mendor, duke raportuar vështirësi në kontrollin emocional, menaxhimin e marrëdhënieve me të tjerët dhe aftësinë për t’u përqendruar.

“Të rinjtë nën moshën 35 vjeç, të cilët tashmë po përballeshin me më shumë vështirësi sesa prindërit dhe gjyshërit e tyre edhe para pandemisë COVID-19, pësuan një përkeqësim të fortë gjatë pandemisë, nga i cili nuk janë rikuperuar kurrë”, shkroi Thiagarajan në studim.

Që nga fillimi i matjeve të MHQ në vitin 2019, të rriturit mbi 55 vjeç kanë qëndruar në mënyrë të qëndrueshme rreth nivelit 100, që konsiderohet niveli normal për popullatën.

Në kontrast, çdo brez më i ri ka rezultate më të ulëta. Personat e moshës 18 deri në 34 vjeç kanë një mesatare prej vetëm 36 pikësh MHQ, ndërsa 41 për qind e tyre raportuan se përballen me sfida të konsiderueshme të shëndetit mendor.

Si renditen vendet evropiane?

Studimi zbuloi se të rinjtë në Afrikën Sub-Sahariane – rajoni me të ardhurat më të ulëta për frymë në botë – kanë rezultate shumë më të mira sesa ata në Shtetet e Bashkuara, Kanada, Evropë, Indi, Japoni dhe Australi, të cilat renditen pranë fundit të listës.

Italia është vendi europian me rezultatin më të mirë, duke u renditur në vendin e 20-të nga 84 shtete të përfshira në studim.

Finlanda renditet në vendin e 40-të, Portugalia dhe Spanja në vendin e 46-të, Belgjika në vendin e 52-të dhe Franca në vendin e 58-të. Ndërsa vendet me rezultatet më të dobëta në Evropë janë Irlanda në vendin e 70-të, Gjermania në vendin e 71-të dhe Mbretëria e Bashkuar në vendin e 81-të.

“Aspekti befasues i këtij përkeqësimi te brezat e rinj është se ai është më i theksuar në vendet më të pasura dhe më të zhvilluara, ku rritja e shpenzimeve për kujdesin ndaj shëndetit mendor nuk ka sjellë përmirësime”, shkroi Thiagarajan.

Ajo shtoi se për të zgjidhur këtë problem është thelbësore të trajtohen shkaqet rrënjësore dhe jo vetëm simptomat.

Çfarë i nxit problemet e shëndetit mendor?

Studimi identifikoi katër faktorë kryesorë që ndikojnë në shëndetin mendor të të rinjve: lidhjet familjare, spiritualiteti, përdorimi i smartfonëve dhe konsumi i ushqimeve ultra-të përpunuara.

Marrëdhëniet e dobëta familjare i bëjnë të rinjtë pothuajse katër herë më të prirur të kenë rezultate në kategoritë e vështirësisë ose shqetësimit, krahasuar me ata që kanë lidhje të forta familjare.

Pjesëmarrësit me një ndjenjë të fortë spiritualiteti dhe lidhjeje me një fuqi më të lartë kishin rezultate më të mira sesa ata që nuk e konsideronin veten spiritualë. Vendet ku të rinjtë ndihen më pak spiritualë janë Gjermania, Mbretëria e Bashkuar dhe Spanja.

Gjithashtu, studimi zbuloi se sa më herët të kenë akses në smartfonin e parë, aq më të dobëta janë rezultatet e shëndetit mendor më vonë në jetë.

Në nivel global, mosha mesatare kur brezi Gen Z (18-24 vjeç) mori smartfonin e parë është 14 vjeç, me mesatare që variojnë nga 9 vjeç në Finlandë deri në 18 vjeç në Tanzani dhe Ugandë. Në Evropë, kjo moshë varion nga 12 deri në 13 vjeç.

Konsumi i ushqimeve ultra-të përpunuara është rritur gjatë 15 viteve të fundit dhe lidhet me 15 deri në 30 për qind të barrës së problemeve të shëndetit mendor.

Autorët theksuan se, pavarësisht rritjes së investimeve globale në kërkimin dhe trajtimin e shëndetit mendor, rezultatet nuk janë përmirësuar.

“Këto modele tregojnë qartë nevojën për ndryshime strukturore të thella, të fokusuara jo vetëm te trajtimi, por edhe te faktorët mjedisorë që formësojnë mendjen e të rinjve që në fillim”, përfundon studimi./Përshtati nga Euronews, ekofin.al

 

Ekofin Media
Ekofin Media
problemet mendore shkaqet smartfonet të rinjtë
Shpërndaje. Facebook Twitter Pinterest LinkedIn Tumblr Email

Të ngjashme

Shqipëria vendos “filtër” të ri për testet mjekësore dhe kontrollin mbi pajisjet mjekësore “in vitro”

13:27 - Korrik 20, 2026

OBSH: Vaksinimi kundër fruthit në Shqipëri mbetet në 81%, 17% më pak se në vitin 2014

06:02 - Korrik 16, 2026

Kontribute për 722 mijë punonjës, BB kërkon integrimin e të dhënave mes Tatimeve dhe Fondit të Shëndetit

11:12 - Korrik 15, 2026
Komento
Leave A Reply Cancel Reply

Ekofin Media
Ekofin Media
Ekofin Media
Ekofin Media
Ekofin Media

Nafta arrin në 206 lekë/litër, rritet me 30 lekë në tri javë, dyfish më shpejt se në Evropë

gazetar_216:12 - Korrik 21, 20260

Çmimi i naftës në tregun shqiptar, sipas një vëzhgimi të ekofin.al, ka shënuar një tjetër…

Rregullorja e ndërtimit:Projektuesit pa licencë rrezikojnë deri në 5 vjet ndalim aktiviteti

15:44 - Korrik 21, 2026

Bizneset përballë rregullave të reja, çfarë ndryshon me regjistrin e pronarëve përfitues

12:47 - Korrik 21, 2026

Dyfishohet kafja e importuar në qershor, rriten edhe mallrat e tjera të akcizës

12:41 - Korrik 21, 2026
Na Ndiqni
  • Facebook
  • Twitter
  • Instagram
Ekofin Media
Rreth nesh
Rreth nesh

Informacione, analiza, të dhëna rreth zhvillimeve ekonomike dhe financiare. Qytetarët në fokus. Gjithçka për transparencën. Ekofin Albania.

16:12 - Korrik 21, 2026

Nafta arrin në 206 lekë/litër, rritet me 30 lekë në tri javë, dyfish më shpejt se në Evropë

15:44 - Korrik 21, 2026

Rregullorja e ndërtimit:Projektuesit pa licencë rrezikojnë deri në 5 vjet ndalim aktiviteti

12:47 - Korrik 21, 2026

Bizneset përballë rregullave të reja, çfarë ndryshon me regjistrin e pronarëve përfitues

Trump vendos tarifa 50% ndaj mallrave kanadeze, përshkallëzohet tensioni tregtar mes SHBA-së dhe Kanadasë

23:27 - Korrik 21, 2026

Nafta arrin në 206 lekë/litër, rritet me 30 lekë në tri javë, dyfish më shpejt se në Evropë

16:12 - Korrik 21, 2026

Rregullorja e ndërtimit:Projektuesit pa licencë rrezikojnë deri në 5 vjet ndalim aktiviteti

15:44 - Korrik 21, 2026
© 2026 Ekofin. Crafted with love by BeeTech Solutions.

Shkruani togfjalëshin dhe shtypni Enter