Një gjykatë amerikane ka rrëzuar padinë e ngritur nga Elon Musk kundër OpenAI dhe drejtuesve të saj kryesorë, të cilët ai i akuzonte se kishin tradhtuar vizionin e përbashkët për ta mbajtur organizatën jofitimprurëse dhe të përkushtuar ndaj zhvillimit të inteligjencës artificiale në dobi të njerëzimit.
Juria prej nëntë personash arriti në përfundimin se Musk kishte pritur shumë gjatë për të ngritur padinë dhe kishte humbur afatin ligjor. Pas një gjyqi trejavor, juria u tërhoq për më pak se dy orë për të marrë vendimin.
Miliarderi Musk, një nga investitorët e hershëm të kompanisë së inteligjencës artificiale, kishte paditur CEO-n e OpenAI, Sam Altman, presidentin Greg Brockman dhe Microsoft, duke pretenduar se kishin shkelur marrëveshjen për ta mbajtur OpenAI një organizatë jofitimprurëse në shërbim të njerëzimit.
Musk pretendon se ishte mashtruar kur Altman e transformoi kompaninë nga një organizatë jofitimprurëse në një ndërmarrje fitimprurëse. Kompania tani vlerësohet në pothuajse 1 trilion dollarë dhe pritet të dalë në bursë.
Juria kishte rol këshillues, por gjyqtarja Yvonne Gonzalez Rogers e pranoi të hënën vendimin si vendim të gjykatës dhe hodhi poshtë pretendimet e Musk.
Musk shkroi në platformën e tij sociale X se do ta ankimojë vendimin. Ai tha se gjykata dhe juria nuk shqyrtuan thelbin e çështjes, por vetëm “një teknikalitet kalendarik”.
“Nuk ka asnjë dyshim për këdo që e ka ndjekur çështjen me detaje se Altman dhe Brockman, në fakt, janë pasuruar duke vjedhur nga një organizatë bamirëse. Pyetja e vetme është KUR e bënë këtë!”, shkroi ai.
Avokati i Musk, Steven Molo, deklaroi se konflikti i Musk me OpenAI është larg përfundimit. Ai e krahasoi vendimin me episode historike amerikane si Rrethimi i Charleston apo Beteja e Bunker Hill, të cilat ishin “humbje të mëdha për amerikanët, por kush e fitoi luftën?”.
Gjyqi në Oakland të Kalifornisë hodhi dritë mbi përçarjen e ashpër mes dy titanëve të Silicon Valley dhe mbi fillesat e OpenAI, kompani që sot vlerësohet në 852 miliardë dollarë (733 miliardë euro) dhe po lëviz drejt një prej ofertave publike fillestare më të mëdha në histori.
Altman dhe OpenAI argumentuan se nuk kishte pasur kurrë një premtim për ta mbajtur OpenAI përgjithmonë jofitimprurëse. Sipas tyre, Musk ishte në dijeni të kësaj dhe e ngriti padinë sepse nuk arriti të kishte kontroll të njëanshëm mbi zhvilluesin e AI-së me rritjen më të shpejtë.
OpenAI pretendoi se padia synonte të ngadalësonte rritjen e kompanisë dhe të favorizonte xAI, startup-in rival të Musk, të krijuar prej tij në vitin 2023.
Jashtë gjykatës të hënën, avokati i OpenAI, William Savitt, tha se juria arriti në përfundimin se padia ishte “një konstrukt i sajuar pas faktit”, që synonte sabotimin e një konkurrenti dhe “kapërcimin e një historie të gjatë parashikimesh shumë të gabuara mbi atë çfarë OpenAI ka qenë dhe çfarë do të bëhet”.
Çfarë tha Microsoft?
Microsoft, investitor në OpenAI dhe bashkëpandehur në çështjen e Musk, deklaroi se e mirëpret vendimin dhe mbetet “i përkushtuar ndaj punës me OpenAI për të avancuar dhe zgjeruar AI për njerëzit dhe organizatat në mbarë botën”.
Musk kërkonte që dëmet financiare t’i kalonin degës bamirëse të OpenAI, si edhe largimin e Altman nga bordi drejtues i kompanisë. Vendimi i Musk për të ndalur financimin e OpenAI kontribuoi në përçarjen mes ish-aleatëve. Musk thotë se po reagonte ndaj sjelljeve mashtruese që edhe vetë bordi i OpenAI i kishte evidentuar kur shkarkoi Altman si CEO në vitin 2023, përpara se ai të rikthehej në detyrë pak ditë më vonë.
Në gjyq dëshmuan Musk, Altman dhe Greg Brockman, si edhe CEO i Microsoft, Satya Nadella, së bashku me figura të tjera të rëndësishme të teknologjisë.
Musk u tha jurisë në ditën e parë të dëshmisë së tij se: “Mendoj se ata do të përpiqen ta bëjnë këtë padi shumë të ndërlikuar, por në fakt është shumë e thjeshtë. Nuk është në rregull të vjedhësh një organizatë bamirëse.”
Padia e Musk pretendonte se, përveç “shkeljes së besimit bamirës”, Altman dhe Brockman ishin pasuruar padrejtësisht nga rritja e jashtëzakonshme e vlerës së kompanisë krijuese të ChatGPT. Brockman zbuloi gjatë gjyqit se aksionet e tij në OpenAI vlejnë rreth 30 miliardë dollarë.
“Shumë e dhimbshme”
Altman dhe Musk kishin rivalizuar edhe për postin e CEO-s në vitet e para të OpenAI. Në dëshminë e tij, Altman tha se kishte pasur shqetësime për përpjekjet e Musk për të marrë më shumë kontroll mbi OpenAI, e cila synonte të ndërtonte në mënyrë të sigurt një formë inteligjence artificiale më të avancuar se njeriu, të quajtur inteligjencë artificiale e përgjithshme (AGI).
“Një pjesë e arsyes pse krijuam OpenAI ishte sepse nuk besonim se AGI duhet të kontrollohej nga një person i vetëm, pavarësisht sa të mira mund të jenë qëllimet e tij”, tha Altman.
Gjyqi hodhi dritë edhe mbi largimin e Altman nga bordi i OpenAI në vitin 2023, përpara rikthimit të tij pak ditë më vonë. Disa dëshmitarë, përfshirë ish-anëtaret e bordit Helen Toner dhe Tasha McCauley, thanë se kishte shqetësime mbi sinqeritetin e Altman.
Në fund të dëshmisë së tij, Altman tha se dikur kishte pasur shumë respekt për Musk.
“Mendova se ai na kishte braktisur, nuk kishte mbajtur premtimet, e kishte vendosur kompaninë në një situatë shumë të vështirë, kishte rrezikuar misionin dhe nuk kujdesej më për gjërat që unë besoja se i interesonin”, tha Altman.
“Ka qenë jashtëzakonisht e dhimbshme për mua… të shoh dikë që e respektoja aq shumë të mos e pranojë këtë dhe të vazhdojë të na sulmojë publikisht.”/Përshtati nga Euronews, ekofin.al
