Vetëm pak ditë para nisjes së Kupës së Botës 2026, turneu më i madh në historinë e futbollit po promovohet si një motor gjigant ekonomik për Shtetet e Bashkuara, Kanadanë dhe Meksikën. Megjithatë, pas parashikimeve optimiste për miliarda dollarë fitime, ekonomistët paralajmërojnë se ndikimi real mund të jetë shumë më modest sesa pritet.
Për herë të parë, Botërori do të zhvillohet në tre vende njëkohësisht dhe do të përfshijë 48 kombëtare, krahasuar me 32 që merrnin pjesë në edicionet e mëparshme. Turneu do të luhet në 16 qytete pritëse dhe do të ketë plot 104 ndeshje, duke e bërë ngjarjen sportive më të madhe të organizuar ndonjëherë nga FIFA.
Sipas vlerësimeve të publikuara nga institucione financiare dhe organizatorët, Botërori mund të gjenerojë deri në 41 miliardë dollarë ndikim ekonomik global. Vetëm ekonomia amerikane pritet të përfitojë miliarda dollarë nga turizmi, shërbimet, transporti, hoteleria dhe konsumi i lidhur me eventin.
Megjithatë, ekspertët theksojnë se këto shifra duhen parë me kujdes. Edhe pse miliardat tingëllojnë mbresëlënëse, ato përfaqësojnë një pjesë shumë të vogël të ekonomive të mëdha si ajo e SHBA-së.
Përfitimet pritet të përqendrohen kryesisht në qytetet pritëse dhe në sektorë të caktuar, ndërsa efekti në ekonominë kombëtare mund të jetë i kufizuar dhe afatshkurtër.
Historia e Botërorëve të mëparshëm e mbështet këtë skepticizëm. Studime të shumta kanë treguar se pritshmëritë për rritje të fortë ekonomike shpesh janë ekzagjeruar. Në disa raste, fluksi i turistëve të huaj ka qenë më i ulët se parashikimet, ndërsa kostot për infrastrukturën dhe organizimin kanë tejkaluar përfitimet direkte.
Një tjetër debat lidhet me çmimet e larta të biletave. FIFA ka përdorur për herë të parë një sistem çmimesh që ndryshon sipas kërkesës së tregut, çka ka sjellë kritika se pjesëmarrja në ndeshje po bëhet gjithnjë e më e shtrenjtë për tifozët e zakonshëm.
Megjithatë, organizatorët mbeten optimistë. Përtej fitimeve të menjëhershme, ata argumentojnë se Botërori krijon përfitime afatgjata për qytetet pritëse përmes promovimit ndërkombëtar, investimeve në infrastrukturë dhe rritjes së profilit turistik.
Në fund, pyetja mbetet e hapur: a do të jetë Kupa e Botës 2026 një katalizator i vërtetë ekonomik apo thjesht një spektakël gjigant me përfitime më të kufizuara sesa premtojnë organizatorët? Përgjigjja do të jepet vetëm pasi të fiket drita e finales dhe ekonomistët të nisin llogaritë reale.
