Ekonomia e eurozonës u rrit shumë pak në tremujorin e dytë. Gjermania dhe Italia u tkurrën, ndërsa Spanja vazhdoi të shkëlqejë.
Zhvillimi ekonomik i Evropës pothuajse u ndal në tremujorin e dytë të vitit 2025, me një rritje minimale dhe me një rënie të theksuar të prodhimit industrial — duke ngritur shqetësime nëse rimëkëmbja e rajonit po humbet vrullin.
Sipas vlerësimit të dytë të Eurostat, të publikuar të enjten, PBB-ja e përshtatur sipas sezonit në eurozonë u rrit vetëm me 0.1% në tre muajt deri në qershor, e pandryshuar nga leximi paraprak. Bashkimi Evropian (BE) në tërësi u rrit me 0.2%, gjithashtu në përputhje me vlerësimet e mëparshme.
Këto shifra tregojnë një ngadalësim të fortë krahasuar me tremujorin e parë, kur PBB-ja u rrit me 0.6% në eurozonë dhe 0.5% në BE falë rritjes së fortë të eksporteve.
Në kontrast, ekonomia e Shteteve të Bashkuara u rikthye fuqishëm, duke shënuar një rritje tremujore prej 0.7% pas një tkurrjeje të lehtë në tremujorin e parë. Në terma vjetorë, PBB-ja e eurozonës u rrit me 1.4%, shumë pas ritmit 2.0% të SHBA-së.
Performanca të ndryshme mes vendeve
Nën shifrat kryesore, rimëkëmbja mbetet shumë e pabarabartë në të gjithë bllokun.
Spanja kryesoi me një rritje tremujore prej 0.7%, e nxitur nga kërkesa e brendshme dhe investimet kapitale. Portugalia ndoqi me një rritje prej 0.6%, ndërsa Franca shënoi një zgjerim modest prej 0.3%.
Megjithatë, si Gjermania ashtu edhe Italia, ekonomitë e para dhe e treta më të mëdha të eurozonës, ranë me 0.1%.
Për Gjermaninë, tkurrja pasqyron dobësinë e vazhdueshme të investimeve, veçanërisht në ndërtim dhe mallra kapitale, ndërsa prodhimi i Italisë u ndikua nga konsumimi i ulët dhe ngadalësimi i aktivitetit industrial.
Irlanda shënoi rënien më të madhe, me një tkurrje të prodhimit prej 1%.
Në pjesë të tjera të BE-së, rritja ishte më e fortë në Evropën Lindore, me Rumaninë dhe Poloninë që u zgjeruan përkatësisht me 1.2% dhe 0.8%, të ndihmuara nga kërkesa e qëndrueshme e brendshme dhe flukset nga programi “Next Generation EU” (NGEU).
Rënia e industrisë errëson perspektivën
Duke shtuar shqetësimet, prodhimi industrial në eurozonë ra me 1.3% në qershor, duke përmbysur një rritje prej 1.1% në maj dhe duke zhgënjyer pritshmëritë për një rënie më të lehtë prej 1%.
Rënia ishte e gjerë, me prodhimin e mallrave kapitale që ra me 2.2% dhe mallrat e konsumit jo të qëndrueshme që u tkurrën me 4.7%. Në BE-në e gjerë, prodhimi ra me 1%. Mes shteteve anëtare, Irlanda regjistroi rënien mujore më të madhe në prodhimin industrial me -11.3%, e ndjekur nga Portugalia dhe Lituania. Në të kundërt, Belgjika, Franca dhe Suedia shënuan rritje të dukshme.
SHBA tejkalon Evropën, por ndjeshmëria po ndryshon
Ndërsa eurozona vazhdon të mbetet prapa SHBA-së si në rritjen e prodhimit ashtu edhe të produktivitetit, Goldman Sachs beson se ndjeshmëria po anon drejt Evropës.
Ekonomistët Giovanni Pierdomenico dhe Sven Jari Stehn theksojnë se ndryshimi i politikës fiskale të Gjermanisë dhe pasiguria e shtuar makroekonomike në SHBA po ndihmojnë në ndryshimin e qëndrimit të investitorëve.
Goldman Sachs ka rritur parashikimin e saj për rritjen e eurozonës për vitin 2027 me 1.2% që nga fillimi i vitit, ndërsa ka ulur parashikimin për SHBA-në me 1.7% në të njëjtën periudhë.
Flukset e portofolit drejt Evropës janë rritur dhe euro është forcuar ndjeshëm ndaj dollarit.
Sfidat dhe mundësitë afatgjata të Evropës
Pavarësisht përmirësimit të ndjesisë, Evropa ende përballet me sfida të thella strukturore.
Kostot e larta të energjisë — veçanërisht për gazin dhe energjinë elektrike — vazhdojnë të dëmtojnë konkurrueshmërinë. Investimet e ulëta në sektorët me rritje të lartë, fragmentimi rregullator dhe përfitimet e ngadalta të produktivitetit peshojnë mbi potencialin e rritjes.
Për më tepër, Kina, dikur një treg kyç eksportesh, është bërë gjithnjë e më shumë një konkurrent, duke ngushtuar bazën prodhuese të Evropës.
Megjithatë, ka arsye për optimizëm. Investimet publike të rritura, të nxitura nga programi NGEU dhe plani infrastrukturor prej 500 miliardë eurosh i Gjermanisë, mund të mbështesin rritjen në afatmesme.
Evropa mbetet gjithashtu një lider global në farmaceutikë dhe ka potencial të madh të pashfrytëzuar në integrimin e tregjeve të kapitaleve, dixhitalizimin dhe infrastrukturën e gjelbër.
Goldman Sachs mbetet optimist për perspektivën afatmesme të Evropës, duke parashikuar rritje të eurozonës mbi konsensusin për periudhën 2025–2028./Përshtati nga Euronews, ekofin.al
