Nga qytetet historike të Ballkanit deri te qendrat universitare të vendeve baltike, destinacionet e përzgjedhura ofrojnë një kombinim të veçantë të bukurisë natyrore, trashëgimisë kulturore dhe kostove ekonomike, pa u përballur ende me mbingarkesën e turizmit masiv, shkruan Cris Tolomia në një artikull të botuar në median amerikane “Quartz”.
Në këtë listë renditen edhe tre destinacione shqiptare – Gjirokastra, Berati dhe bregu shqiptar i Liqenit të Ohrit – të cilat vlerësohen për historinë, arkitekturën dhe autenticitetin e tyre.
Qytetet më të njohura të Evropës po përballen me një rritje të ndjeshme të kostove.
Një qëndrim i shkurtër në Venecia, Amsterdam apo Barcelonë tashmë mund të kushtojë sa një fundjavë e gjatë në Nju Jork, ndërsa fluksi i madh i vizitorëve ka nxitur gjithnjë e më shumë turistë të kërkojnë alternativa më të përballueshme.
Megjithatë, kontinenti evropian vazhdon të ofrojë destinacione, që nuk janë prekur ende nga turizmi masiv dhe nga inflacioni i çmimeve që zakonisht e shoqëron atë.
Sipas listës, të 20 destinacionet ndajnë tre karakteristika kryesore: janë ekonomikisht të përballueshme sipas standardeve evropiane, ofrojnë identitet të veçantë kulturor dhe arkitekturor dhe, deri më tani, kanë ruajtur karakterin e tyre autentik, larg mbipopullimit turistik që ka ndryshuar qytete si Dubrovniku apo Qyteti i Vjetër i Pragës.
Lista përfshin kryesisht destinacione në Ballkan, vendet baltike dhe disa pjesë të Evropës Qendrore e Jugore, rajone që për dekada mbetën jashtë itinerareve kryesore turistike për arsye politike dhe ekonomike.
Sot, ato ofrojnë një përvojë autentike udhëtimi, me qendra historike ku mund të eksplorosh në këmbë, restorante tradicionale që u shërbejnë kryesisht banorëve vendas dhe me çmime që pasqyrojnë ekonominë lokale, jo kërkesën ndërkombëtare.
Megjithatë, ekspertët e udhëtimit paralajmërojnë se kjo situatë mund të mos zgjasë përgjithmonë.
Gjirokastra, Shqipëri
E vendosur në një kodër në jug të Shqipërisë, Gjirokastra dallohet për shtëpitë karakteristike prej guri që ngrihen mbi luginën e lumit dhe për kështjellën e shekullit XII, e cila gjatë regjimit komunist u përdor si burg për të burgosur politikë.
Qendra historike e qytetit u përfshi në Listën e Trashëgimisë Botërore të UNESCO-s në vitin 2005, falë ruajtjes së jashtëzakonshme të arkitekturës osmane.
Guri është elementi që i jep identitet Gjirokastrës.
Çatitë, rrugët dhe ndërtesat janë ndërtuar me gur gëlqeror të nxjerrë në zonë, duke krijuar një peizazh unik që ndryshon nuanca sipas dritës së ditës.
Rrugicat me kalldrëm dhe banesat monumentale me kate të sipërme karakteristike përfaqësojnë një stil arkitekturor të veçantë të Ballkanit.
Kalaja e qytetit strehon Muzeun e Armëve dhe të Historisë Ushtarake të Shqipërisë, ku ekspozohet edhe një avion amerikan i kapur gjatë periudhës së Luftës së Ftohtë.
Ndërkohë, Pazari i Vjetër vijon të funksionojë si një qendër e gjallë tregtare, ku zejtarët vazhdojnë të ushtrojnë profesionet tradicionale në dyqane historike prej guri.
Kostoja e ulët e jetesës, falë monedhës shqiptare, e bën Gjirokastrën një destinacion ekonomik.
Restorantet ofrojnë gatime tradicionale dhe verë vendase me çmime dukshëm më të ulëta se ato në Itali apo Greqi, ndërsa bujtinat e vendosura në banesa të restauruara osmane kombinojnë autenticitetin me çmimet e përballueshme.
Gjirokastra ndodhet rreth dy orë larg Sarandës dhe përbën një ndalesë ideale mes Tiranës dhe Rivierës Shqiptare.
Shpesh, vizitohet në të njëjtin itinerar me Beratin, pasi të dy qytetet ndajnë të njëjtën trashëgimi arkitekturore, por ofrojnë atmosfera krejtësisht të ndryshme.
Berati, Shqipëri
I njohur si “Qyteti i një mbi një dritareve”, Berati mahnit me shtëpitë karakteristike të periudhës osmane që ngrihen në shpatin mbi lumin Osum.
Qyteti u përfshi në Listën e Trashëgimisë Botërore të UNESCO-s në vitin 2008, si një nga ansamblet historike më të ruajtura në Ballkan.
Berati ndahet në lagjet historike të Mangalemit dhe Goricës, të lidhura nga ura karakteristike prej guri mbi lumin Osum.
Kalaja, e banuar ende nga familje vendase, përfaqëson një nga fortesat më të vjetra të Shqipërisë dhe strehon Muzeun Ikonografik “Onufri”, ku ruhen vepra të çmuara të ikonografisë ortodokse shqiptare.
Qyteti është gjithashtu i njohur për traditën e prodhimit të verës, me kantina që kultivojnë varietete autoktone të rrushit.
Restorantet buzë lumit ofrojnë gatime tradicionale me çmime që mbeten konkurruese edhe pse popullariteti i Beratit është rritur vitet e fundit.
Rreth dy orë e gjysmë larg Tiranës, Berati është një destinacion ideal, si për një vizitë njëditore, ashtu edhe për një qëndrim më të gjatë, falë atmosferës autentike dhe akomodimit në banesa historike të restauruara.
Liqeni i Ohrit
Ohri shtrihet në brigjet e Liqenit të Ohrit, një prej liqeneve më të vjetër dhe më të thellë në Evropë, i ndarë mes Maqedonisë së Veriut dhe Shqipërisë.
Qyteti dhe liqeni gëzojnë statusin e Trashëgimisë Botërore të UNESCO-s si për vlerat kulturore, ashtu edhe për ato natyrore.
Qyteti i vjetër ngrihet mbi kodër dhe ruan një numër të madh kishash bizantine, ndërsa Kisha e Shën Gjonit në Kaneo, e vendosur mbi shkëmb pranë liqenit, është një nga simbolet më të fotografuara të vendit.
Ohri konsiderohet një qendër historike e kulturës dhe shkrimit sllav.
Liqeni i Ohrit shquhet për biodiversitetin e tij unik, me specie endemike që nuk gjenden askund tjetër në botë.
Gjatë verës, noti, lundrimi dhe shëtitjet buzë liqenit janë aktivitetet kryesore, ndërsa restorantet dhe kafenetë ofrojnë çmime dukshëm më të ulëta krahasuar me destinacionet e ngjashme në Itali apo Zvicër. /ATSH
