Pagesat elektronike mund t’i kursejnë ekonomisë shqiptare deri në 38.7 miliardë lekë në vit, një vlerë e barabartë me rreth 1.5% të Prodhimit të Brendshëm Bruto. Përfitimet lidhen me kalimin nga përdorimi i parasë fizike drejt pagesave elektronike dhe krijimin e infrastrukturës së pagesave të menjëhershme.
Vlerësimi vjen nga një studim i përbashkët i Bankës Botërore dhe Bankës së Shqipërisë dhe u bë publik nga Zëvendësguvernatorja e Parë e Bankës së Shqipërisë, Holta Zaçaj, gjatë Konferencës së 10-të të Bankave Qendrore të Mesdheut, të zhvilluar në Tarragona të Spanjës.
Përfitimet financiare nuk kufizohen vetëm te ekonomia në tërësi. Sipas vlerësimeve të prezantuara nga Zaçaj, vetëm zëvendësimi i gjysmës së pagesave të faturave që aktualisht kryhen me para në dorë me pagesa elektronike mund t’u kursejë konsumatorëve më shumë se 500 milionë lekë në vit, ndërsa për bizneset kursimi mund të arrijë në rreth 1 miliard lekë në vit.
“Përdorimi i pagesave elektronike, i mbështetur nga infrastruktura e pagesave të menjëhershme, mund të gjenerojë deri në 38.7 miliardë lekë kursime në vit, ose rreth 1.5% të PBB-së”, theksoi Zaçaj.
Këto përfitime pritet të marrin një rëndësi më të madhe me zhvillimin e projektit TIPS Clone, që synon krijimin e një platforme kombëtare për pagesa të shpejta në Shqipëri. Sistemi do të mundësojë realizimin e pagesave në kohë reale, 24 orë në ditë dhe 7 ditë në javë, duke qenë njëkohësisht i harmonizuar me standardet evropiane.
Infrastruktura e re pritet të krijojë kushtet edhe për zhvillimin e mëtejshëm të pagesave të shpejta ndërkufitare. Për konsumatorët dhe bizneset, kjo nënkupton më pak kohë dhe kosto për kryerjen e transaksioneve, ndërsa për ekonominë synohet reduktimi gradual i përdorimit të parasë cash dhe rritja e formalizimit.
Një tjetër element që pritet të ndikojë në uljen e kostove është integrimi i Shqipërisë në SEPA. Sipas Bankës së Shqipërisë, ky proces duhet të sjellë transferta më të shpejta dhe më të lira, rritje të përdorimit të kanaleve digjitale dhe një lidhje më të drejtpërdrejtë të sistemit shqiptar të pagesave me tregun evropian.
Efekti mund të jetë veçanërisht i rëndësishëm për remitancat, të cilat vazhdojnë të përbëjnë një burim të rëndësishëm të ardhurash për shumë familje shqiptare. Ulja e kostove dhe shkurtimi i kohës së transfertave mund të nxisin emigrantët që një pjesë më të madhe të parave të dërguara drejt Shqipërisë ta transferojnë përmes bankave dhe institucioneve të tjera financiare të licencuara.
Zaçaj theksoi se modernizimi i sistemeve të pagesave, i kombinuar me edukimin financiar, synon t’i bëjë kanalet zyrtare financiare alternativën më të përshtatshme për konsumatorët.
Në këtë mënyrë, përfitimi nga digjitalizimi i pagesave nuk lidhet vetëm me komoditetin e kryerjes së një transaksioni. Vlerësimi prej 38.7 miliardë lekësh në vit tregon se reduktimi i kostove që shoqërojnë përdorimin e parasë cash mund të ketë një efekt të matshëm ekonomik, duke sjellë kursime për familjet dhe bizneset, më shumë formalizim dhe integrim më të thellë të Shqipërisë në sistemin evropian të pagesave.
