Inflacioni global shënoi një rënie të moderuar në vitin 2025, duke u ulur në mesataren 4.2%, pavarësisht faktit se tarifat e vendosura nga Shtetet e Bashkuara arritën nivele rekord, më të lartat në një shekull. Sipas të dhënave më të fundit të publikuara në Fondin Monetar Ndërkombëtar në Raportin Ekonomik Botëror, presionet inflacioniste në shkallë globale u zbutën, ndërsa ekonomitë treguan një shkallë të konsiderueshme qëndrueshmërie përballë tensioneve tregtare dhe faktorëve gjeopolitikë.
Për vitin 2026, FMN parashikon që inflacioni global të bjerë edhe më tej, në 3.7%, edhe pse efektet e tarifave vazhdojnë të materializohen. Kjo rënie pritet të nxitet kryesisht nga rritja e dobët e çmimeve në Kinë dhe nga inflacioni nën objektiv në shumë vende evropiane. Harta globale e inflacionit për vitin 2025, e ndërtuar mbi të dhënat e FMN-së, mbulon 191 vende dhe territore dhe pasqyron dallime të theksuara mes ekonomive.
Në Shtetet e Bashkuara të Amerikës, inflacioni ra nga 3% në vitin 2024 në 2.7% në vitin 2025 dhe parashikohet të zbresë më tej në 2.4% në vitin 2026. Në total, tarifat vlerësohet se rritën inflacionin amerikan me rreth 0.5 pikë përqindje gjatë vitit 2025, një ndikim dukshëm më i ulët sesa frikërat fillestare.
Në skajin tjetër të spektrit, Venezuela regjistroi inflacionin më të lartë në botë, me një normë prej 269.9% në vitin 2025, ndërsa për vitin 2026 parashikohet një përshkallëzim dramatik në 682%. Gjatë vitit 2025, bolivari venezuelian u zhvlerësua me 82.7% kundrejt dollarit amerikan, ndërsa sanksionet e SHBA-së dhe dislokimi i anijeve luftarake të lidhura me akuzat për trafik droge shtuan presionet inflacioniste. Pas rrëzimit të Maduros, perspektiva ekonomike e vendit mbetet thellësisht e pasigurt.
Ndërkohë, Kina përjetoi një inflacion prej 0.0% në vitin 2025, një nga nivelet më të ulëta në rang global. Presionet deflacioniste, të shkaktuara nga teprica e prodhimit dhe një treg pune i dobët, ndikuan ndjeshëm klimën ekonomike. Për vitin 2026, inflacioni në Kinë pritet të rritet në 0.8%, i mbështetur nga masa stimuluese ekonomike që synojnë nxitjen e konsumit të brendshëm.
Në Evropë, disa ekonomi regjistruan inflacion të moderuar gjatë vitit 2025, të ndikuar nga çmimet e ulëta të energjisë dhe importeve. Në Francë, inflacioni arriti në 1.1%, ndërsa Italia dhe Gjermania shënuan norma përkatësisht 1.7% dhe 2.1%.
Në tërësi, tabloja e inflacionit për vitin 2025 tregon një ngadalësim të presioneve të çmimeve në nivel global, me një mesatare prej 4.2%, duke reflektuar një kombinim të politikave monetare shtrënguese, dobësimit të kërkesës në disa ekonomi të mëdha dhe elasticitetit të vendeve përballë tronditjeve tregtare. Perspektiva për vitin 2026, me inflacion të parashikuar në 3.7%, sugjeron një stabilizim të mëtejshëm, edhe pse rreziqet gjeopolitike dhe tregtare mbeten të pranishme./Përshtati nga Visual Capitalist, ekofin.al
