Nafta mbetet një nga burimet më strategjikisht të rëndësishme në ekonominë globale. Ajo furnizon sistemet e transportit, mbështet aktivitetin industrial dhe vazhdon të formësojë gjeopolitikën dhe flukset tregtare. Ndërsa energjitë e rinovueshme po rriten, nafta ende luan një rol dominues në përmbushjen e nevojave globale për energji.
Të dhënat e paraqitura grafikisht nga Visual Capitalist, rendisin vendet sipas madhësisë së rezervave të provuara të naftës në fund të vitit 2024. Të dhënat për këtë grafik vijnë nga Buletini Statistikor Vjetor 2025 i OPEC-ut. Shifrat përfaqësojnë rezervat e provuara të naftës në fund të vitit 2024 dhe maten në miliardë fuçi. Të dhënat përfshijnë naftën bruto konvencionale si edhe rërat naftëmbajtëse.
Katër vende dominojnë rezervat globale të naftës
Rezervat globale të naftës janë shumë të përqendruara.
Venezuela ka rezervat më të mëdha të provuara të naftës në botë (rreth 303 miliardë fuçi), por sanksionet e SHBA-së kanë kufizuar aftësinë e saj për të eksportuar naftë bruto dhe për ta monetizuar plotësisht këtë burim.
Presidenti Trump ka deklaruar se SHBA do të merrte kontrollin e rezervave të naftës së Venezuelës dhe do të ftonte kompanitë amerikane të investonin në rindërtimin e industrisë së dobësuar të naftës në vend, pas një operacioni ushtarak që kapi presidentin Nicolás Maduro.
Arabia Saudite renditet pas vendit të Amerikës së Jugut me 267 miliardë fuçi. Irani, Kanadaja dhe Iraku plotësojnë pesëshen e parë.
Roli i OPEC-ut dhe Lindjes së Mesme
Shumë nga rezervat më të mëdha të naftës në botë mbahen nga vendet anëtare të OPEC-ut, veçanërisht në Lindjen e Mesme. Arabia Saudite, Irani, Iraku, Kuvajti dhe Emiratet e Bashkuara Arabe përbëjnë shtyllën e dominimit të rajonit.
Këto vende përfitojnë nga kosto të ulëta nxjerrjeje dhe rezerva të mëdha, lehtësisht të aksesueshme. Si rezultat, prodhuesit e Lindjes së Mesme pritet të mbeten furnizues kyç edhe teksa rritja e kërkesës globale ngadalësohet.
Rërat naftëmbajtëse dhe prodhuesit jo-OPEC
Kanadaja dallohet mes vendeve jo-OPEC, duke u renditur e katërta globalisht me 163 miliardë fuçi rezerva. Pjesa më e madhe e rezervave të Kanadasë vjen nga rërat naftëmbajtëse, të cilat janë më të shtrenjta dhe më intensive në karbon për t’u nxjerrë. Rusia dhe Shtetet e Bashkuara gjithashtu renditen në mesin e dhjetë vendeve të para.
Në tërësi, të dhënat theksojnë sa në mënyrë të pabarabartë janë shpërndarë burimet e naftës dhe pse vendet e pasura me naftë vazhdojnë të kenë fuqi të konsiderueshme ekonomike dhe gjeopolitike.
