Meta Platforms, TikTok dhe YouTube do të përballen këtë javë me shqyrtim gjyqësor lidhur me akuzat se platformat e tyre po nxisin një krizë të shëndetit mendor te të rinjtë, ndërsa debati kombëtar mbi kohën që fëmijët kalojnë para ekraneve hyn në një fazë të re.
Gjyqi në Gjykatën e Lartë të Kalifornisë, në Qarkun e Los Anxhelosit, përbën një çështje prove për mijëra padi të tjera që kërkojnë dëmshpërblime për dëmet e shkaktuara nga rrjetet sociale, në një ofensivë ligjore që mund të dobësojë mbrojtjen ligjore të gjatë të Big Tech.
Paditësja është një grua 19-vjeçare nga Kalifornia, e identifikuar si K.G.M., e cila thotë se u bë e varur nga platformat e këtyre kompanive që në moshë të re për shkak të dizajnit të tyre që tërheq vëmendjen, sipas dokumenteve gjyqësore. Ajo pretendon se aplikacionet nxitën depresionin dhe mendimet vetëvrasëse dhe kërkon të mbajë kompanitë përgjegjëse. Përzgjedhja e jurisë në këtë çështje nis të martën.
Padia e saj është e para nga disa raste që pritet të shkojnë në gjyq këtë vit dhe që përqendrohen te ajo që paditësit e quajnë “varësi nga rrjetet sociale” te fëmijët. Sipas avokatit të paditëses, Matthew Bergman, kjo do të jetë hera e parë që gjigantët e teknologjisë duhet të mbrohen në gjyq për dëmet e pretenduara të shkaktuara nga produktet e tyre.
Një faktor kyç në çështje është një ligj federal që në masë të madhe i përjashton platformat si Instagram dhe TikTok nga përgjegjësia ligjore për përmbajtjen që postojnë përdoruesit e tyre. Kompanitë e teknologjisë kanë argumentuar se ky ligj i mbron ato edhe në rastin e K.G.M.
Një vendim kundër kompanive të rrjeteve sociale do të krijonte një çarje në këtë mbrojtje, e cila i ka mbrojtur ato nga paditë për dekada. Do të tregonte se juritë janë të gatshme t’i mbajnë vetë platformat përgjegjëse. Sipas Bergman, çështja ka gjasa të arrijë në Gjykatën e Lartë të SHBA-së, qoftë përmes rastit të K.G.M. apo një rasti tjetër.
“Po shkruajmë mbi një tabula rasa ligjore,” i tha ai Reuters.
Mark Zuckerberg, CEO i Meta (META.O), pritet të dëshmojë në bankën e dëshmitarëve. Kompania do të argumentojë në gjykatë se produktet e saj nuk çuan në problemet e shëndetit mendor të K.G.M., thanë avokatët e Meta për Reuters përpara gjyqit.
CEO i Snap, Evan Spiegel, pritej gjithashtu të dëshmonte, pasi kompania e tij ishte emëruar si e paditur në këtë padi. Snap (SNAP.N) ra dakord më 20 janar për të zgjidhur padinë e K.G.M. Një zëdhënës i kompanisë nuk pranoi të komentojë mbi detajet e marrëveshjes.
YouTube do të argumentojë se platformat e kompanisë janë thelbësisht të ndryshme nga platformat e rrjeteve sociale si Instagram dhe TikTok dhe se nuk duhet të trajtohen njësoj në gjykatë, tha një drejtues i YouTube përpara nisjes së gjyqit.
TikTok nuk pranoi të komentojë mbi argumentet që kompania planifikon të paraqesë në gjykatë.
Formësimi i opinionit publik
Ndërsa gjyqi nis, të njëjtat kompani teknologjike po zhvillojnë një përpjekje mbarëkombëtare për të bindur kritikët se produktet e tyre janë të sigurta për adoleshentët. Ato kanë lançuar mjete që, sipas tyre, u japin prindërve më shumë kontroll mbi mënyrën se si fëmijët e tyre përdorin platformat dhe kanë shpenzuar miliona dollarë për të promovuar këto veçori./Përshtati nga Reuters, ekofin.al
