Spektakli vjetor i Natës së Vitit të Ri Hënor në Kinë bëri bujë këtë vit pasi robotët humanoidë vodhën shfaqjen, duke kryer rutina të koordinuara të arteve marciale dhe parkour-it. Ai shënoi disa arritje novatore dhe është një demonstrim i guximshëm i përparimit të shpejtë teknologjik të vendit.
Sipas një videoje të publikuar nga CCTV, dy duzina robotësh realizuan parkour-in e parë të vazhdueshëm freestyle me kërcim mbi tavolinë, rrotullimin e parë ajror, rrotullime të vazhdueshme në një këmbë, një salto prapa me ndihmën e murit në dy hapa, dhe rrotullimin e parë Airflare grand spin me 7.5 rrotullime.
Kina ka përshpejtuar përpjekjet për të ndërtuar robotë më të aftë, të fuqizuar nga inteligjenca artificiale, me më pak ndërhyrje njerëzore. Robotët kanë bërë një rrugë të gjatë që nga gala e vitit të kaluar, ku humanoidët kryenin një valle popullore të paqëndrueshme me shami në duar. Makineritë e këtij viti dukeshin dukshëm më të qëndrueshme, duke sinjalizuar një hap të qartë përpara.
Por përtej spektaklit, mbeten pyetje: sa të avancuar janë këta robotë dhe a duhet zhvillimi i tyre të ngrejë shqetësime?
Kompanitë në mbarë botën po testojnë humanoidë në fabrika dhe magazina, dhe disa firma po i pozicionojnë ata për përdorim të ardhshëm në shtëpi. Ekspertët e mbrojtjes thonë se makina të tilla mund të kenë përfundimisht aplikime ushtarake.
“Ka gjasa të ketë vend për robotë në formën e njerëzve dhe kafshëve në organizatat ushtarake dhe të sigurisë, veçanërisht nëse duhet të ndërveprojnë me struktura të ndërtuara për njerëzit, si makina, shkallë dhe dyer,” tha për Euronews Next Hans Liwång, profesor i shkencave të sistemeve për mbrojtjen dhe sigurinë në Universitetin Suedez të Mbrojtjes.
Ai paralajmëroi se vendosja në botën reale është shumë më komplekse sesa një performancë e inskenuar. Në mjedise ushtarake, forma e robotit ka shumë më pak rëndësi sesa fakti nëse ai ka “logjikë mjaftueshëm të zhvilluar” për të operuar në një mjedis të paparashikueshëm.
Liwång paralajmëroi gjithashtu kundër interpretimit të tepërt të demonstrimeve publike të profilit të lartë, pasi ato mund të shihen edhe përmes prizmit të propagandës shtetërore.
“Vendosja e një shfaqjeje të provuar, të planifikuar paraprakisht dhe të kontrolluar nuk na tregon shumë për gjendjen reale të teknologjisë. Shfaqje të tilla janë krijuar për të impresionuar dhe për këtë arsye ka gjasa të mbivlerësojnë aftësitë e teknologjisë,” tha ai.
A mund ta mbajë Europa ritmin?
Ndërsa Europa nuk ka nevojë të alarmohet, ajo duhet t’i kushtojë vëmendje, tha Liwång.
“Europa duhet të jetë e informuar për zhvillimet ndërkombëtare. Ne duhet të mësojmë nga të tjerët, jo të ndërtojmë gjithçka nga e para. Duhet të mësojmë nga përpjekjet dhe nga zhvillimi teknik që po bëhet.”
Komentet e tij vijnë ndërsa gara për robotikën humanoide duket gjithnjë e më shumë se po udhëhiqet nga Kina dhe Shtetet e Bashkuara.
Analistët thonë se avantazhi i Kinës qëndron kryesisht në shkallën e prodhimit dhe integrimin e zinxhirit të furnizimit. Vendi ka ndërtuar atë që ekspertët e përshkruajnë si një zinxhir vlerash robotike pothuajse plotësisht të integruar vertikalisht, i mbështetur nga një përkrahje e fortë qeveritare, duke u lejuar kompanive të rrisin shpejt prodhimin dhe të ulin çmimet.
Unitree Robotics, robotët e së cilës u shfaqën dukshëm në Gala e Festivalit të Pranverës, reklamon një çmim bazë prej 13,500 dollarësh (rreth 11,280 euro) për robotin e saj humanoid G1.
Tesla ende nuk ka shpallur një çmim komercial për Optimus. Gjatë një konference për fitimet në janar 2025, CEO Elon Musk tha se kostot e prodhimit mund të bien nën 20,000 dollarë (rreth 16,700 euro) nëse prodhimi vjetor arrin një milion njësi, duke sugjeruar se çmimet mund të mbeten më të larta derisa të arrihet prodhimi në shkallë të gjerë.
Sipas një raporti të vitit 2024 nga Federata Ndërkombëtare e Robotikës, një shoqatë globale e industrisë me seli në Gjermani, Kina mbetet tregu më i madh në botë për robotët industrialë dhe përbënte më shumë se gjysmën e të gjitha instalimeve të robotëve globalisht në vitin 2024./Përshtati nga Euronews, ekofin.al
