Treguesit më të fundit të publikuar nga INSTAT për prodhuesit e të mirave në tremujorin e katërt 2025 japin një panoramë të përzier të ekonomisë reale shqiptare, ku dobësimi i industrisë dhe energjisë kontraston me ecurinë pozitive të ndërtimit dhe sektorëve të shërbimeve publike.
Në tërësi, sektori industrial – një nga shtyllat kryesore të prodhimit – ka shfaqur shenja tkurrjeje. Indeksi i shitjeve neto në volum ra me 2% në krahasim me të njëjtën periudhë të një viti më parë, ndërsa prodhimi u tkurr me 0.5%. Edhe tregu i punës në këtë sektor reflekton dobësi, me një rënie prej 2.3% të numrit të të punësuarve dhe 1.8% të fondit të pagave.
Brenda industrisë, goditja më e fortë vjen nga industria nxjerrëse, e cila shënon rënie të ndjeshme, ndërsa industria përpunuese ka qëndruar më rezistente, me një rënie shumë më të lehtë në shitje dhe madje një rritje të lehtë të prodhimit. Kjo tregon një zhvendosje graduale drejt aktiviteteve me më shumë vlerë të shtuar, por ende jo të mjaftueshme për të kompensuar dobësinë e përgjithshme.
Sektori i energjisë paraqet një kontrast të fortë mes prodhimit dhe tregut. Ndërsa prodhimi i energjisë u rrit me 5.9%, shitjet neto në volum ranë me 10%, duke sinjalizuar një kërkesë më të dobët ose luhatje në eksport/import. Nga ana tjetër, rritja e fortë e fondit të pagave me 16.4% dhe e punësimit me 2.4% tregon presione në kosto dhe rritje të aktivitetit operacional.
Në kontrast me këta sektorë, furnizimi me ujë dhe menaxhimi i mbetjeve shfaq një performancë pozitive. Shitjet u rritën me 7% dhe prodhimi me 4.5%, duke reflektuar një zgjerim të kërkesës për këto shërbime bazë, ndonëse numri i të punësuarve ka rënë lehtë.
Ndërtimi vijon të mbetet një nga motorët kryesorë të rritjes ekonomike. Në tremujorin e katërt 2025, ky sektor regjistroi rritje të shitjeve me 3.1% dhe të prodhimit me 2.6%, ndërsa punësimi u rrit ndjeshëm me 5.9% dhe fondi i pagave me 8.6%. Kjo konfirmon rolin dominues të ndërtimit në ekonominë shqiptare, i mbështetur nga investimet në pasuri të paluajtshme dhe projekte infrastrukturore.
Analiza më e detajuar sipas grupimeve industriale tregon se dobësia është më e theksuar në energji (-12.6% në shitje) dhe mallra kapitale (-10%), ndërsa mallrat e konsumit, veçanërisht ato të qëndrueshme, kanë shënuar rritje. Kjo sugjeron një konsum relativisht të qëndrueshëm, por një ngadalësim të investimeve produktive.
Në tërësi, të dhënat e INSTAT sinjalizojnë një ekonomi me dy shpejtësi në fund të vitit 2025: nga njëra anë, një sektor ndërtimi dhe shërbimesh publike në rritje; nga ana tjetër, një industri që po përballet me sfida strukturore dhe një sektor energjie me luhatje të forta. Kjo strukturë ngre pikëpyetje për qëndrueshmërinë afatgjatë të rritjes ekonomike, duke qenë se mbështetja e tepruar tek ndërtimi dhe jo tek prodhimi mund të krijojë disbalanca në të ardhmen./ekofin.al
