Estonia njoftoi se do të jetë vendi i parë në botë që krijon identitete digjitale për agjentët e inteligjencës artificiale (AI).
Agjentët janë sisteme që mund të perceptojnë informacion, të marrin vendime dhe të kryejnë në mënyrë autonome detyra për të arritur objektiva të caktuara. Shumë nga kompanitë kryesore të inteligjencës artificiale, përfshirë OpenAI, Anthropic, Google dhe Microsoft, kanë vendosur agjentë brenda chatbot-eve të tyre më të njohur.
Qeveria estoneze do të lançojë “kode ID për AI”, të cilat do t’u mundësojnë agjentëve të veprojnë në emër të njerëzve, kompanive ose organizatave, brenda kufijve të përcaktuar, thuhet në njoftim.
“Në të ardhmen, inteligjenca artificiale do të kryejë gjithnjë e më shumë detyra digjitale në emrin tonë, duke përpiluar raporte, duke përgatitur deklarata ose duke ndërvepruar me sistemet e informacionit”, tha kryeministri estonez Kristen Michal në një deklaratë.
“Për këtë qëllim, duhet të jetë e qartë se kush po vepron në emër të kujt, me cilat të drejta, dhe kush mban përgjegjësinë përfundimtare.”
Zyra e kryeministrit do të kujdeset për të “parandaluar situatat kur individët ose organizatat detyrohen t’u japin asistentëve të AI-së akses në të gjitha të drejtat, shërbimet dhe të dhënat e tyre”, vijon deklarata.
Lëvizja e Estonisë përkon me kërkime të fundit që tregojnë se kornizat tradicionale të identitetit, si autentifikimi me shumë faktorë gjatë hyrjes në një aplikacion bankar, nuk janë në gjendje të rregullojnë agjentët që “veprojnë, vendosin dhe kryejnë transaksione me shpejtësinë e makinës”.
Sipas Organizatës për Bashkëpunim dhe Zhvillim Ekonomik (OECD), vendi baltik u rendit i pesti mes 10 shteteve më progresive në aspektin digjital në vitin 2026, në të njëjtin nivel me Norvegjinë, Irlandën dhe Danimarkën.
Estonia ka krijuar tashmë një strukturë të qeverisjes digjitale përmes një sistemi e-ID të mbështetur nga shteti, që u mundëson qytetarëve të kenë akses online në shërbimet publike. Ajo ka krijuar gjithashtu programin m-Residency, i cili u lejon shtetasve të huaj të drejtojnë biznese me fokus digjital, duke përdorur të njëjtin identitet mobil që qeveria u jep qytetarëve të saj, nga kudo në botë./Përshtati nga Euronews, ekofin.al
