Dy vende evropiane janë renditur në 10 vendet e para të një klasifikimi të ri global për sistemet tatimore për personat që zhvendosen jashtë vendit, ndërsa Gjermania është renditur e fundit. Megjithatë, raporti tregon gjithashtu se taksat e ulëta nuk janë gjithmonë të mjaftueshme për ta bërë një vend tërheqës për të jetuar.
Një renditje e re nga Global Citizen Solutions (GCS) krahason 48 juridiksione bazuar në këta faktorë. Malta dhe Qiproja kryesojnë në Evropë, megjithëse asnjëra prej tyre nuk ka normën më të ulët të tatimit mbi të ardhurat.
Raporti përdor 11 tregues të grupuar në tri kategori: barra tatimore, struktura tatimore dhe migrimi përmes investimeve, ku përfshihen mundësitë për të përfituar leje qëndrimi ose shtetësi. Së bashku, këta tregues prodhojnë një rezultat të përgjithshëm. Një rezultat më i lartë nënkupton kushte më të favorshme për personat që lëvizin ndërkombëtarisht.
Optimizimi tatimor nënkupton organizimin ligjor të financave personale në mënyrë që të reduktohet shuma e taksave që duhet të paguhet.
Malta dhe Qiproja në 10 vendet e para
Dy vendet evropiane që u renditën në 10 vendet e para në nivel global, Malta dhe Qiproja, morën rezultate të larta sepse ofrojnë trajtim të favorshëm tatimor për disa persona që zhvendosen atje, veçanërisht për të ardhurat e krijuara jashtë vendit, dhe jo thjesht sepse aplikojnë norma të ulëta tatimore.
Malta dhe Qiproja morën të dyja nga 82 pikë nga 100 për barrën tatimore dhe 63 pikë për strukturën tatimore. Malta mori 83 pikë për migrimin përmes investimeve, pak më shumë se Qiproja, e cila mori 78 pikë.
Këto rezultate e vendosën Maltën në vendin e gjashtë në total dhe Qipron në vendin e 10-të.
GCS thotë se të dyja vendet arritën këto pozicione “përmes regjimeve preferenciale dhe jo përmes normave të ulëta standarde”.
Monako (68.6), Gjeorgjia (68.3) dhe Bullgaria (62.8) plotësojnë pesë vendet e para në Evropë.
Pas këtyre juridiksioneve me rezultatet më të larta, të gjitha rezultatet evropiane bien nën 60 pikë, ndërsa renditjet globale janë jashtë 20 vendeve të para.
Gjermania renditet e fundit në botë
Gjermania u rendit e fundit mes të 48 juridiksioneve. Vendi mori vetëm 17 pikë nga 100 për strukturën tatimore, treguesi që përfshin trajtimin e të ardhurave të krijuara jashtë vendit dhe të personave që largohen nga vendi.
Raporti përmend tatimin e të ardhurave globale të rezidentëve, tatimin mbi trashëgiminë dhe taksën e largimit nga vendi si faktorë që ndikojnë në renditjen e ulët të Gjermanisë.
Danimarka (30.4), Spanja (36.9), Franca (37.7) dhe Norvegjia (38.4) janë gjithashtu pranë fundit të renditjes evropiane.
Rezultati i radhës më i ulët në Evropë është ai i Mbretërisë së Bashkuar, me 50.9 pikë. Rezultatet më të larta tregojnë kushte më të favorshme tatimore për personat që zhvendosen jashtë vendit.
Mes pesë ekonomive më të mëdha të Evropës, Italia ka rezultatin më të lartë, me 56.9 pikë. Ajo renditet e nënta në Evropë dhe e 26-ta në nivel global.
Rezultatet e disa juridiksioneve të tjera evropiane janë të përafërta, nga 58.2 pikë në Zvicër deri në 51.2 në Holandë. Turqia (56.9), Hungaria (54.9), Suedia (54.1) dhe Irlanda (53.1) ndodhen në këtë interval.
Monako, Bullgaria dhe Andorra kryesojnë për barrën tatimore
Pamja ndryshon kur tri pjesët e renditjes shqyrtohen veçmas.
Rezultati për barrën tatimore përfshin tatimin mbi të ardhurat personale, tatimin mbi fitimet kapitale nga letrat me vlerë të listuara, tatimin mbi pasurinë neto dhe tatimin mbi trashëgiminë.
Monako (93), Bullgaria (92) dhe Andorra (89) kanë rezultatet më të larta për barrën tatimore. Pas tyre vijnë Malta (82) dhe Qiproja (82).
Spanja (25), Franca (26) dhe Danimarka (30) kanë rezultatet më të ulëta evropiane në këtë tregues. Gjermania, pavarësisht se renditet e fundit në përgjithësi, merr 40 pikë.
Si i tatojnë vendet të ardhurat nga jashtë?
Struktura tatimore shqyrton mënyrën se si një vend i takson të ardhurat e krijuara jashtë vendit dhe personat që largohen prej tij.
Malta dhe Qiproja ndajnë rezultatin më të lartë evropian, me 63 pikë.
Gjermania ka rezultatin më të ulët, me 17 pikë, e ndjekur nga Hungaria (25), Andorra (26), Estonia (27) dhe Bullgaria (29). Turqia gjithashtu merr 29 pikë, por në raport klasifikohet veçmas.
Një vend mund të ketë rezultat të mirë në një tregues dhe rezultat të dobët në përgjithësi. Siç shprehet GCS: “Gjetja kryesore është se norma tatimore dhe struktura e sistemit tatimor të një juridiksioni janë kryesisht të pavarura nga njëra-tjetra.”
Barra tatimore dhe struktura tatimore së bashku përbëjnë 85% të indeksit, me peshë të barabartë për secilën.
Si krahasohet Evropa me pjesën tjetër të botës?
Emiratet e Bashkuara Arabe (EBA) renditen të parat në përgjithësi, me një rezultat prej 82.7 pikësh. Ato nuk kanë tatim mbi të ardhurat personale, kanë një taksë konsumi prej 5% dhe nuk kanë taksë largimi.
Antigua dhe Barbuda (82.2) renditet e dyta, e ndjekur nga Paraguai (77.2), Hong Kongu (76.9) dhe Bahamas (76.2).
Në skajin tjetër të renditjes, Shtetet e Bashkuara marrin 33.5 pikë dhe renditen në vendin e 46-të. Vetëm Danimarka dhe Gjermania kanë rezultate më të ulëta. Japonia renditet e 45-ta, me 36.4 pikë.
A do të thotë një rezultat i favorshëm tatimor se vendi është më i mirë për të jetuar?
Raporti i krahason gjithashtu gjetjet e tij me renditjet për cilësinë e jetës nga Global Passport Index 2026. Vendet që marrin rezultate të larta për cilësinë e jetës shpesh kanë rezultate më të dobëta në aspektin tatimor.
Suedia renditet e dyta në botë për cilësinë e jetës, por e 32-ta për optimizimin tatimor. Gjermania renditet e treta dhe e 48-ta përkatësisht, Danimarka e katërta dhe e 47-ta, ndërsa Norvegjia e pesta dhe e 40-ta.
Megjithatë, raporti identifikon shtatë përjashtime që renditen në gjysmën e sipërme për optimizimin tatimor dhe në 50 vendet e para për cilësinë e jetës: Malta, Qiproja, Portugalia, Zvicra, Uruguai, Kosta Rika dhe Mauritius.
Portugalia renditet e 23-ta për taksat dhe e 11-ta për cilësinë e jetës, ndërsa Malta renditet e gjashta dhe e 28-ta përkatësisht.
Asnjë nga këto shtatë vende nuk ka normë zero të tatimit mbi të ardhurat. Në vend të kësaj, raporti thotë se ato ofrojnë trajtim të favorshëm për të ardhurat nga jashtë përmes përjashtimeve, regjimeve të veçanta tatimore ose rregullave që i tatojnë këto të ardhura vetëm kur ato futen në vend.
Kjo u mundëson atyre të tërheqin persona që zhvendosen nga një shtet në tjetrin, ndërkohë që vazhdojnë të mbledhin të ardhura tatimore për financimin e shërbimeve publike.
48 juridiksionet u përzgjodhën për rëndësinë e tyre për zhvendosjen dhe planifikimin tatimor, dhe jo në bazë të madhësisë së ekonomive të tyre. /Përshtati nga Euronews, ekofin.al


