Ndërsa inflacioni po rritet në Evropë pas konfliktit të fundit në Lindjen e Mesme, rritja e pagave të shpallura në eurozonë nuk po arrin ta ndjekë ritmin, duke bërë që të ardhurat reale dhe fuqia blerëse e punëtorëve të bien.
Çmimet po rriten sërish në të gjithë Evropën, por pagat nuk po ndjekin të njëjtin ritëm.
Inflacioni në BE arriti në 3.2% në prill 2026, niveli më i lartë që nga janari 2024, dhe vlerësimet paraprake të Eurostat tregojnë se çmimet vazhduan të rriteshin edhe në maj.
Megjithatë, sipas Indeed, rritja e pagave të ofruara në shpalljet e vendeve të punës në eurozonë nuk po ecën me të njëjtin ritëm si inflacioni. Kjo do të thotë se inflacioni po tejkalon rritjen e pagave në Evropë, duke ulur fuqinë blerëse të punëtorëve, pasi të ardhurat e tyre blejnë më pak se më parë.
Presionet më të fundit inflacioniste vijnë pas goditjes më të madhe të çmimeve që ka përjetuar BE-ja në dekada. Inflacioni vjetor u rrit mbi 11% në vitin 2022, kryesisht për shkak të rritjes së madhe të kostove të energjisë pas pushtimit rus të Ukrainës.
Konflikti në Lindjen e Mesme: Inflacioni në rritje
Inflacioni kishte qëndruar nën 3% që nga fillimi i vitit 2024 deri së fundmi. Por një tendencë graduale në rritje u shfaq pas sulmit të përbashkët SHBA-Izrael ndaj Iranit dhe kundërpërgjigjes së Teheranit në fund të shkurtit 2026.
Në janar 2026, inflacioni vjetor në BE ishte 2%. Ai u rrit ndjeshëm në 2.8% në mars dhe 3.2% në prill.
Inflacioni pas pandemisë ka gërryer fuqinë blerëse të punëtorëve në ekonomitë kryesore evropiane, pasi çmimet e konsumit janë rritur më shpejt se pagat. Sipas Indeed, në fillim të vitit 2026, pagat reale të shpallura mbeteshin ende nën nivelet para pandemisë në pesë ekonomitë më të mëdha të Evropës.
Me rritjen e inflacionit pas konfliktit në Lindjen e Mesme, rritja e pagave në eurozonë ra nën nivelin e inflacionit në mars 2026, dhe diferenca u zgjerua më tej në prill. Kjo përmbysi trendin që kishte vazhduar që nga shtatori 2023, kur rritja e pagave ishte vazhdimisht më e lartë se inflacioni.
Me inflacionin në eurozonë që arriti në 3.0% në prill, pagat e punëtorëve nuk po arrijnë më të kompensojnë rritjen e kostos së jetesës. Sipas treguesit të pagave të Indeed, rritja vjetore e pagave të shpallura ishte vetëm 2.3%.
Në janar 2026, rritja e pagave të shpallura ishte 2.4%, ndërsa inflacioni vetëm 1.7%, duke treguar sa shpejt ka ndryshuar situata.
“Presionet inflacioniste nga rritja globale e çmimeve të energjisë kanë filluar të shfaqen në të dhënat evropiane, duke gërryer fitimet reale nga pagat,” tha Aubrey Woessner, ekonomiste në Indeed Hiring Lab.
Pse Mbretëria e Bashkuar po e sfidon trendin?
Inflacioni dhe rritja e pagave ndryshojnë nga një vend evropian në tjetrin. Mbretëria e Bashkuar veçohet me një rritje të pagave prej 4% në vit, shumë më lart se inflacioni prej 2.8%.
“Megjithatë, edhe aty rritja reale e pagave po ngadalësohet. Rënia e fuqisë blerëse do të ndikojë në kërkesën e konsumatorëve në muajt e ardhshëm, duke shtuar vështirësitë ekonomike,” tha Woessner.
Pawel Adrjan, drejtor i kërkimeve ekonomike në Indeed, theksoi se Mbretëria e Bashkuar ende ka një “jastëk” të pagave reale që pjesa më e madhe e eurozonës tashmë e ka humbur. Inflacioni në Britani ra në prill, falë masave qeveritare për uljen e faturave të energjisë, ndërkohë që në pjesën tjetër të Evropës ai u rrit.
“Por ky avantazh po zvogëlohet shpejt. Rritja e pagave të shpallura ishte 4.0% në prill, pjesërisht e mbështetur nga rritja e pagës minimale me 4.1%, por kjo ishte norma më e ulët në katër vitet e fundit,” tha ai për Euronews Business.
“Meqenëse punësimi mbetet i dobët, fitimet e fundit reale nga pagat do të zhduken shpejt nëse konflikti me Iranin mban të larta çmimet e naftës dhe gazit.”
Mbretëria e Bashkuar nuk është e vetmja. Në prill 2026, rritja e pagave ishte më e lartë se inflacioni edhe në Gjermani dhe Irlandë, megjithëse diferenca ishte shumë e vogël. Në Gjermani rritja e pagave ishte 3.2%, inflacioni 2.9%. Ndërsa në Irlandë rritja e pagave ishte 3.7%, inflacioni 3.6%.
Italia dhe Franca: më të goditurat për punëtorët
Italia dhe Franca duken si vendet ku punëtorët po humbasin më shumë.
Në Francë, rritja e pagave të shpallura ka mbetur e qëndrueshme në 1.1% gjatë gjithë vitit 2026, ndërsa inflacioni u rrit nga 0.4% në janar në 2.5% në prill.
Edhe punëtorët italianë po humbasin terren. Rritja e pagave ka mbetur nën 0.8% që nga mesi i vitit 2025, ndërsa inflacioni e ka tejkaluar vazhdimisht gjatë vitit të fundit. Diferenca u zgjerua edhe më shumë këtë vit, kur inflacioni arriti në 2.8% në prill.
Megjithëse tendencat mujore japin një pasqyrë të dobishme, rritja kumulative reale e pagave gjatë viteve të fundit ofron një pamje më të plotë të situatës ekonomike të punëtorëve evropianë. /Përshtati nga Euronews, ekofin.al
