Aeroplani i Air India që u rrëzua të enjten më 12 qershor, duke vrarë të paktën 240 persona, ishte i fundit në një listë të gjatë të katastrofave të aviacionit këtë vit.
Kuptohet, çdo katastrofë ajrore ose një aksident i afërt nxit shqetësimet e shumë udhëtarëve në lidhje me fluturimin. Por për fat të mirë, rrëzimet e aeroplanëve janë ende shumë të rralla dhe, sipas ekspertëve, fluturimi është ende forma më e sigurt e transportit.
Ekspertët thonë se fluturimi sot është më i sigurt se kurrë
Realiteti është se fluturimi sot është më i sigurt se kurrë. Sipas një hulumtimi nga Instituti i Teknologjisë i Masaçusetsit (MIT), në periudhën 2018-2022, rreziku i vdekjes gjatë udhëtimit ajror u llogarit të ishte 1 për çdo 13.7 milion pasagjerë që hipnin në aeroplan.
Kjo është më pak se 1 për 7.9 milion hipje në aeroplan në vitet 2008-2017 dhe një rënie e madhe nga 1 për çdo 350,000 hipje në aeroplan në vitet 1968 deri në vitin 1977.
Hulumtimi nga Akademia Aeronautike Embry-Riddle ka treguar se deri në 80 përqind e aksidenteve të aviacionit mund t’i atribuohen gabimit njerëzor. Mendohet se një gabim nga ana e pilotëve përbën 53 përqind të aksidenteve, ndërsa dështimi mekanik u konsiderua si fajtor vetëm në 21 përqind të rasteve.
Airbus studioi se cila pjesë e fluturimit ishte më e rrezikshme dhe zbuloi se ngritja dhe ulja ishin koha kur aksidentet kishin më shumë gjasa të ndodhnin.
Të dy aksidentet e dhjetorit 2024 ndodhën gjatë uljes, megjithëse kishte edhe faktorë të tjerë ndikues.
Në rrëzimin e Jeju Air, për shembull, pati raportime për një motor të dëmtuar pasi goditi një zog, dhe avioni, për një arsye ende të panjohur, nuk e kishte të aktivizuar ingranazhin e uljes kur u ul. Hetimi do të jetë i gjatë dhe kompleks, dhe ka të ngjarë të kalojë ca kohë para se të kuptojmë saktësisht se çfarë ndodhi.
Çdo aksident ajror e bën udhëtimin ajror më të sigurt
Ana pozitive e vogël në vargun e incidenteve të fundit është se çdo aksident shërben për ta bërë udhëtimin ajror më të sigurt në të ardhmen.
“Një nga pikat e forta të proceseve të sigurisë së aviacionit është se sa herë që ndodh ndonjë tragjedi, ne analizojmë atë që ndodhi dhe ndërmarrim veprimet e duhura për të siguruar, në masën e mundshme, që i njëjti lloj aksidenti të mos ndodhë përsëri,” shpjegon Janet Northcote, një zëdhënëse e Agjencisë së Sigurisë së Aviacionit të Bashkimit Evropian (EASA).
Në rastin e rrëzimeve të Jeju Air dhe Azerbaijan Airlines, “kutitë e zeza” famëkeqe u gjetën dhe u dërguan për hetime të mëtejshme. Këto dy kuti, të cilat në fakt janë me ngjyrë portokalli të ndezur, janë Regjistruesi i të Dhënave të Fluturimit (FDR) dhe Regjistruesi i Zërit të Kabinës së Avionit (CVR) dhe duhet të hedhin dritë mbi atë që ndodhi para rrëzimit.
Hetuesit e aksidenteve në terren mbledhin gjithashtu të dhëna që do të analizohen në një laborator për të përcaktuar shkakun e rrëzimit.
Raportet nga hetimet përdoren për të bërë rekomandime për të shmangur një situatë të ngjashme në të ardhmen.
“Ky cikël i vazhdueshëm përmirësimi është thelbësor për të mbajtur të fortë rekordin e sigurisë së aviacionit”, thotë Northcote./Përshtati nga Euronews, ekofin.al
