Acidet yndyrore omega, të pranishme në disa lloje peshqish ose të marra si suplement, mund të ndihmojnë potencialisht në parandalimin e Alzheimerit tek gratë, sugjeron një studim i ri.
Studiuesit zbuluan se lipidet, molekula yndyrore në trup, janë të ndryshme tek gratë me Alzheimer krahasuar me ato pa Alzheimer.
Gjetjet e tyre, të botuara në revistën Alzheimer’s and Dementia: The Journal of the Alzheimer’s Association, treguan një humbje të dukshme të yndyrnave të pangopura, përfshirë ato që përmbajnë acide yndyrore omega, në gjakun e grave me sëmundjen, krahasuar me gratë e shëndetshme.
Studimi, i kryer nga shkencëtarë të King’s College London dhe Queen Mary University London, analizoi mostra gjaku nga 841 persona, përfshirë 306 me Alzheimer, 165 me dëmtim të lehtë kognitiv dhe 370 persona të shëndetshëm.
Megjithatë, studiuesit theksuan se nevojitet më shumë punë për të përcaktuar nëse “ndryshimi i përbërjes së lipideve mund të ndikojë në ecurinë biologjike” të sëmundjes.
Në studim, ekipi vuri re një rritje të madhe të lipideve të ngopura – të njohura edhe si “lipide jo të shëndetshme” – tek gratë me Alzheimer krahasuar me ato pa.
Por nuk pati dallim në këto molekula yndyrore ndërmjet burrave me dhe pa diagnozë Alzheimer, gjë që sipas studiuesve mund të ndihmojë në thellimin e dijes përse më shumë gra se burra diagnostikohen me Alzheimer.
“Gratë preken në mënyrë disproporcionale nga sëmundja e Alzheimerit dhe më shpesh diagnostikohen pas moshës 80 vjeç,” tha autorja kryesore e studimit, Dr. Cristina Legido-Quigley nga King’s College London.
“Një nga gjërat më befasuese që pamë, kur analizuam dallimet midis gjinive, ishte se nuk kishte ndryshim në këto lipide tek burrat e shëndetshëm dhe ata me dëmtim kognitiv, por tek gratë tabloja ishte krejt ndryshe.
“Studimi tregon se biologjia e lipideve tek Alzheimeri ndryshon mes gjinive, duke hapur rrugë të reja për kërkime.
“Studimi ynë sugjeron që gratë duhet të sigurohen që marrin acide yndyrore omega në dietën e tyre – përmes peshqve yndyrorë ose suplementeve.
“Megjithatë, na nevojiten prova klinike për të përcaktuar nëse ndryshimi i përbërjes së lipideve mund të ndikojë në ecurinë biologjike të sëmundjes së Alzheimerit.”
Dr. Asger Wretlind, autori i parë i studimit nga King’s College London, tha: “Megjithëse kjo ende kërkon më shumë kërkime, ne arritëm të zbulojmë dallime biologjike në lipide midis gjinive në një grup të madh njerëzish, dhe të tregojmë rëndësinë e lipideve që përmbajnë omega në gjak, gjë që nuk ishte bërë më parë.
“Rezultatet janë shumë të dukshme, dhe tani po shqyrtojmë se sa herët në jetë ndodh ky ndryshim tek gratë.”
Dr. Julia Dudley, drejtuese e kërkimeve në Alzheimer’s Research UK, e cila financoi studimin së bashku me LundbeckFonden, tha: “Në Mbretërinë e Bashkuar, dy në tre persona që jetojnë me demencë janë gra.
“Kjo mund të lidhet me jetëgjatësinë më të madhe, ose me faktorë të tjerë rreziku si izolimi shoqëror, arsimi ose ndryshimet hormonale nga menopauza.”
“Ndërsa ky studim tregon se gratë me Alzheimer kishin nivele më të ulëta të disa yndyrnave të pangopura krahasuar me burrat, nevojitet më shumë punë.
“Kjo përfshin kuptimin e mekanizmave pas këtij ndryshimi dhe zbulimin nëse ndryshimet në stilin e jetesës, përfshirë dietën, mund të kenë një rol.”
Njerëzit mund të konsumojnë acide yndyrore omega-3 duke ngrënë peshq yndyrorë, përfshirë salmon, skumbrin ose sardelet, ose duke marrë një suplement.
Ndërkohë, një studim i veçantë zbuloi se fëmijët që kishin një dietë të pasur me acide yndyrore omega-3 mund të kenë një rrezik më të ulët për miopi.
Studimi, i botuar në British Journal of Ophthalmology, shqyrtoi të dhëna mbi 1,005 fëmijë kinezë të moshës gjashtë deri tetë vjeç, përfshirë shikimin e tyre dhe pyetësorë të rregullt mbi dietën.
Në përgjithësi, 28 për qind e fëmijëve kishin miopi.
Studiues nga Hong Kongu zbuluan se një konsum më i lartë i acideve yndyrore omega-3 ishte i lidhur me një rrezik më të ulët për këtë gjendje./Përshtati nga The Independent, ekofin.al
