Shkencëtarët britanikë mund të eksperimentojnë me teknika për të bllokuar rrezet e diellit si pjesë e një projekti prej 50 milionë paund të financuar nga qeveria për të luftuar ngrohjen globale.
Projekti gjeo-inxhinierik është vendosur të marrë dritën e gjelbër brenda javësh dhe mund të shohë shkencëtarët të eksplorojnë teknika duke përfshirë lëshimin e reve të grimcave reflektuese në atmosferë ose përdorimin e spërkatjeve të ujit të detit për t’i bërë retë më të ndritshme.
Një metodë tjetër përfshin rrallimin e reve natyrale të cirrusit, të cilat veprojnë si batanije që bllokojnë nxehtësinë.
Nëse është e suksesshme, më pak rreze dielli do të arrijnë në sipërfaqen e tokës dhe nga ana tjetër do ta ftohin përkohësisht sipërfaqen e tokës.
Mendohet të jetë një mënyrë relativisht e lirë për të ftohur planetin, por kritikët kanë paralajmëruar se mund të shkaktojë përçarje katastrofike në modelet e motit dhe madje të zhvendosë shiun nga zonat që janë jetike për prodhimin e ushqimit.
Projekti do të financohet nga Agjencia e Kërkimeve dhe Shpikjeve të Avancuara, e njohur si ARIA.
Në një dokument të publikuar prej saj vitin e kaluar për projektin, ai dha shembuj të pikave klimatike, duke përfshirë shkrirjen e akullit të detit të dimrit në Artik.
Shkencëtarë të tjerë thonë se gjeo-inxhinieria mund të zvogëlojë përpjekjet për të ndaluar djegien e karburanteve fosile, që është shkaku kryesor i ndryshimit të klimës.
Qeveria ka lënë mënjanë 50 milionë paund për eksperimentin e diskutueshëm, por në total i janë dhënë 800 milionë paund nga paratë e taksapaguesve për t’i përdorur gjatë katër viteve të ardhshme.
Profesor Mark Symes, drejtor i programit për ARIA, i cili drejton projektin gjeo-inxhinierik, tha: “Dekarbonizimi është jetik, por progresi ynë aktual na vë në rrezik për të shkaktuar një numër të madh pikash klimatike të shkaktuara nga temperatura.
“Ky program do të eksplorojë pyetje kritike pa përgjigje se si (ose nëse) mund ta ftohim Tokën në mënyrë të sigurt dhe me përgjegjësi në afatet kohore të nevojshme për të shmangur katastrofën klimatike.”
Ai dha shembuj të pikave të tilla kthese, duke përfshirë shkrirjen e akullit të detit të dimrit në Artik, humbjen e pyjeve tropikale të Amazonës dhe humbjen pasuese të ekosistemit, dhe rënien e shtresave kryesore të akullit me bazë tokësore, duke çuar në rritje të konsiderueshme të nivelit global të detit.
Ai shpjegoi se megjithëse zgjidhja është ndërprerja e djegies së lëndëve djegëse fosile dhe eliminimi i gazeve të tepërta të serrës, kjo mund të mos ndodhë aq shpejt sa për të parandaluar fillimin e këtyre pikave kthese.
Në vend të kësaj, ai shpreson se ky projekt do të na ndihmojë “të blejmë kohë për të dekarbonizuar”.
Profesor Symes tha se projekti nuk do të përdorte substanca toksike dhe se një vlerësim i ndikimit mjedisor do të publikohej përpara çdo eksperimenti në natyrë dhe se komunitetet në zonë do të konsultoheshin.
Detaje të mëtejshme të projekteve pritet të publikohen në javët në vijim./Përshtati nga The Independent, ekofin.al
