Shqipëria e mbylli vitin 2025 me një rekord të ri të motorizimit. Numri i mjeteve rrugore të regjistruara arriti në 1.048.092, me një rritje prej 9,3% krahasuar me një vit më parë. Megjithatë, pas këtij zgjerimi të parkut automobilistik fshihet një realitet me dy anë: nga njëra anë rritet ndjeshëm numri i automjeteve elektrike, ndërsa nga ana tjetër, shumica e mjeteve që qarkullojnë në vend vazhdojnë të jenë të prodhuara para më shumë se një dekade dhe të furnizohen me naftë.
Të dhënat e publikuara nga INSTAT tregojnë se autoveturat përbëjnë 80,8% të të gjithë parkut automobilistik, duke konfirmuar se transporti individual mbetet forma dominuese e lëvizjes në vend.
Paralelisht, numri i autoveturave për 1.000 banorë është rritur nga 326 në vitin 2024 në 361 në vitin 2025, një tregues që dëshmon për zgjerimin e shpejtë të përdorimit të automjeteve private.
Megjithëse ky zhvillim lidhet me rritjen e nivelit të motorizimit dhe fuqisë blerëse të një pjese të popullsisë, ai ngre edhe pikëpyetje mbi presionin që po ushtrohet mbi infrastrukturën rrugore, trafikun urban dhe ndotjen e mjedisit.
Një nga karakteristikat më domethënëse të parkut automobilistik shqiptar mbetet mosha e mjeteve. Sipas statistikave, 55,3% e mjeteve janë prodhuar gjatë periudhës 2000–2010, ndërsa 45,7% e autoveturave kanë një moshë nga 11 deri në 20 vjet. Kjo do të thotë se pjesa më e madhe e automjeteve në qarkullim nuk i përket teknologjive më të fundit të sigurisë apo efikasitetit energjetik.

Ky është një tregues që vazhdon të dallojë Shqipërinë nga shumë vende të Bashkimit Europian, ku rinovimi i flotës automobilistike po zhvillohet me ritme më të shpejta për shkak të standardeve më të forta mjedisore dhe stimujve për automjetet me emetime të ulëta.
Edhe për sa i përket llojit të karburantit, tabloja mbetet pothuajse e pandryshuar. Nafta vazhdon të dominojë me 72,1% të autoveturave, duke reflektuar preferencën historike të tregut shqiptar për automjetet me motorë dizel, të cilat importohen kryesisht nga tregjet europiane të përdorura.
Megjithatë, brenda kësaj tabloje shfaqet një zhvillim i ri. Numri i autoveturave elektrike është rritur me 91,2% gjatë vitit 2025, ritmi më i lartë i regjistruar deri tani. Edhe pse pesha e tyre në total mbetet ende modeste, ky është një sinjal se tregu shqiptar po fillon të ndjekë trendin europian të elektrifikimit të transportit. Rritja lidhet si me shtimin e ofertës së automjeteve elektrike, ashtu edhe me interesin në rritje për uljen e kostove të përdorimit dhe mirëmbajtjes.
Nga pikëpamja gjeografike, Tirana vazhdon të jetë qarku me numrin më të madh të mjeteve, duke mbajtur 34,7% të totalit kombëtar, e ndjekur nga Durrësi me 13,6% dhe Fieri me 9,1%. Megjithatë, treguesi më i lartë i motorizimit nuk i përket kryeqytetit. Qarku i Durrësit regjistron 535 autovetura për 1.000 banorë, niveli më i lartë në vend, duke reflektuar përqendrimin e lartë të aktivitetit ekonomik, turizmit dhe lëvizjes së popullsisë.
Statistikat tregojnë gjithashtu se 55,9% e mjeteve janë të pajisura me kambio manuale, çka tregon se, pavarësisht rritjes së importeve të automjeteve më moderne, pjesa më e madhe e flotës shqiptare vazhdon të dominohet nga modelet tradicionale.
Edhe preferencat për markat mbeten të pandryshuara. Volksëagen kryeson tregun shqiptar me 19,7% të autoveturave, ndërsa Mercedes-Benz renditet në vendin e dytë me 18,1%, duke konfirmuar dominimin prej vitesh të markave gjermane në tregun e automjeteve të përdorura.
Në tërësi, statistikat e vitit 2025 tregojnë se Shqipëria po hyn gradualisht në fazën e tranzicionit drejt automjeteve me teknologji më të avancuar, por ritmi i rinovimit të parkut automobilistik mbetet ende i ngadaltë. Rritja e shpejtë e automjeteve elektrike është një sinjal pozitiv, por dominimi i mjeteve të vjetra me motorë dizel tregon se transformimi i sektorit të transportit do të kërkojë kohë, investime në infrastrukturën e karikimit dhe politika që nxisin zëvendësimin e automjeteve me emetime të larta./ekofin.al
