Në një periudhë sfidash dhe ndryshimesh, Bashkimi Evropian ka bërë një përparim të dukshëm në energji gjatë gjysmës së parë të vitit 2024. Për herë të parë, BE ka arritur të prodhojë gjysmën e elektricitetit të tij nga burimet rinovueshme, me energjinë e erës duke kapërcyer gazin dhe duke u bërë burimi i dytë më i madh i energjisë elektrike në bllok.
Në të njëjtën kohë, importet e gazit rus kanë pësuar një rënie të madhe, duke shkuar nga 45% në 18% të totaleve, ndërsa furnizimet nga Norvegjia dhe Shtetet e Bashkuara janë rritur. Kërkesa për gaz është ulur me 138 miliardë metra kub që nga gushti 2022 deri në maj 2024, një shenjë e ndryshimeve të mëdha në sektorin e energjisë të BE-së.
Pavarësisht përmirësimeve, BE përballet me sfida të mëdha në përpjekjet për të rritur eficencën e energjisë dhe për të adresuar çmimet e larta të energjisë. Ndërkohë, përpjekjet e BE-së për të mbështetur Ukrainën, me një ndihmë prej më shumë se 900 milionë euro për sektorin e energjisë, tregojnë angazhimin e bllokut për të ndihmuar në stabilizimin e sistemit elektrik të vendit pas sulmeve ruse.
Ja disa pika kyçe nga raportit i Komisionit Evropian për energjinë:
- Rritja e Energjisë Rinovueshme: BE ka prodhuar gjysmën e energjisë elektrike nga burimet rinovueshme në gjysmën e parë të vitit 2024. Energjia e erës ka kapërcyer gazin për të u bërë burimi i dytë më i madh i energjisë elektrike në BE, pas energjisë bërthamore.
- Reduktimi i Importit të Gazit Rus: Importet e gazit rus në BE janë ulur nga 45% në 2021 në 18% në qershor 2024, me një rritje të importit nga Norvegjia dhe Shtetet e Bashkuara.
- Reduktimi i Kërkesës për Gaz: Kërkesa për gaz në BE është ulur me 138 miliardë metra kub midis gushtit 2022 dhe majit 2024.
- Konsumi i Energjisë: Në vitin 2022, konsumi primar i energjisë në BE vazhdoi të ulet me 4.1%. Megjithatë, për të arritur objektivin e reduktimit të konsumit përfundimtar të energjisë prej 11.7% deri në vitin 2030, janë të nevojshme përpjekje të mëtejshme për eficencën e energjisë.
- Çmimet e Energjisë dhe Investimet: Nevojiten përpjekje për të adresuar çmimet e larta të energjisë dhe për të përmirësuar konkurrencën e industrisë së BE-së. Investimet në rrjetet e integruara të infrastrukturës janë të rëndësishme për elektrifikimin e ekonomisë evropiane.
- Planet Kombëtare të Energjisë dhe Klimës: Të gjitha vendet e BE-së duhet të dorëzojnë planet e përditësuara të energjisë dhe klimës sa më shpejt të jetë e mundur për të siguruar arritjen e objektivave kolektive deri në vitin 2030.
- Ndihma për Ukrainën: BE ka mbështetur Ukrainën përballë sulmeve ruse ndaj sistemit të saj energjetik. Sinkronizimi i rrjeteve të Ukrainës dhe Moldavisë me Rrjetin Evropian Kontinental ka ndihmuar në stabilizimin e sistemit elektrik të Ukrainës. Më shumë se 40% e donacioneve të BE-së janë dedikuar sektorit të energjisë, me një kontribut total mbi 900 milionë euro.
