Shqipëria ka përmbushur deri në fund të qershorit një paketë masash në sektorin energjetik, të lidhura me reformat e integrimit evropian, ndërsa tashmë vendi raporton mbi 600 MW kapacitete të reja të energjisë së rinovueshme. Sipas ministrit të Infrastrukturës dhe Energjisë, Enea Karakaçi, përmbushja e këtyre detyrimeve i hap rrugë edhe disbursimit të 61 milionë eurove në Buxhetin e Shtetit, në kuadër të Planit të Rritjes dhe Agjendës së Reformave të Bashkimit Evropian.
Në një bilanc mbi rezultatet e periudhës 1 janar–30 qershor 2026, Karakaçi e ka vendosur theksin te ndërthurja mes reformave ligjore, investimeve në kapacitete të reja dhe përafrimit të tregut shqiptar të energjisë me atë evropian.
“Është fakt që tashmë ky kapacitet është instaluar dhe në Shqipëri kemi mbi 600 mega kapacitete të reja të energjisë së rinovueshme”, deklaroi ministri.
Sipas tij, ky rezultat lidhet me një detyrim për instalimin e 600 MW kapacitete të energjisë së rinovueshme deri më 30 qershor 2026. Përtej objektivit sasior, qeveria e konsideron realizimin e tij një tregues se reformat në sektor po shoqërohen me investime konkrete.
Ligj i ri për energjinë elektrike
Një nga masat kryesore të periudhës është miratimi i Ligjit të ri për Sektorin e Energjisë Elektrike. Ministri argumenton se kuadri i ri synon të forcojë funksionimin e tregut, të rrisë sigurinë e furnizimit dhe të afrojë më tej Shqipërinë me tregun evropian të energjisë.
Në të njëjtën paketë reformash përfshihet edhe ngritja e sistemit të garancive të origjinës për energjinë e rinovueshme. Ky mekanizëm synon t’u japë konsumatorëve më shumë informacion dhe transparencë mbi burimin e energjisë që përdorin.
Paralelisht, janë miratuar rregulla të reja për etiketimin e produkteve me ndikim në konsumin e energjisë. Sipas ministrit, kjo do t’u mundësojë konsumatorëve të bëjnë zgjedhje më të informuara dhe më efiçente, në përputhje me standardet e Bashkimit Evropian.
Më shumë hapësirë për investimet në energjinë e rinovueshme
Një tjetër drejtim i reformës lidhet me thjeshtimin e procedurave për investimet në energjinë e rinovueshme dhe harmonizimin e legjislacionit shqiptar për biokarburantet me kuadrin evropian.
Këto masa marrin rëndësi në një treg ku rritja e kapaciteteve të prodhimit nga burimet e rinovueshme shihet si një nga mënyrat për diversifikimin e burimeve të energjisë dhe forcimin e sigurisë energjetike.
Sipas Karakaçit, gjatë gjashtëmujorit të parë është miratuar edhe Plani Kombëtar për adresimin e varfërisë energjetike.
Ky element synon të trajtojë një nga sfidat sociale të tranzicionit energjetik: mundësinë që familjet me të ardhura më të ulëta të përballojnë kostot e energjisë ndërsa tregu kalon drejt modeleve më të qëndrueshme dhe burimeve të pastra.
Po ashtu, është miratuar kuadri ligjor për komunitetet e energjisë, i cili sipas ministrit krijon mundësi të reja për qytetarët, bizneset dhe njësitë e qeverisjes vendore që të marrin një rol më aktiv në prodhimin dhe përdorimin e energjisë.
“Këto masa krijojnë më shumë mundësi për qytetarët, bizneset dhe pushtetin vendor që të jenë pjesë aktive të tranzicionit energjetik”, u shpreh Karakaçi.
Në këtë kuadër, komunitetet e energjisë mund të shërbejnë si një mekanizëm për të rritur pjesëmarrjen e konsumatorëve në treg, veçanërisht përmes prodhimit të energjisë për konsum vetjak dhe modeleve të bashkëpunimit lokal.
61 milionë euro, përfitimi financiar i reformave
Përtej ndryshimeve në legjislacion dhe kapaciteteve të reja, një nga rezultatet më konkrete të paketës së reformave është ndikimi financiar në marrëdhëniet me Bashkimin Evropian.
Sipas ministrit, përmbushja e masave deri më 30 qershor i hap rrugën disbursimit të 61 milionë eurove në Buxhetin e Shtetit, në kuadër të Planit të Rritjes dhe Agjendës së Reformave të BE-së.
Kjo e vendos sektorin energjetik në një pozicion të rëndësishëm brenda procesit të integrimit, pasi reformat nuk lidhen vetëm me përafrimin e legjislacionit, por edhe me përfitime financiare që mund të mbështesin investimet dhe zhvillimin ekonomik.
“Miratimi i këtyre masave deri më 30 qershor 2026 i hap rrugën disbursimit të 61 milionë eurove në Buxhetin e Shtetit”, deklaroi Karakaçi.
