Në qytetin portual të Durrësit, përgjatë vijës bregdetare të Adriatikut në Shqipëri, studiot spanjolle SelgasCano dhe FRPO kanë projektuar Sky-K, një kompleks kullash rezidenciale që transformon një truall urban të kufizuar në një pikë referimi vertikale për qytetin.
I pozicionuar pas Rrugës Taulantia, një aks bregdetar i kthyer së fundmi në park linear përgjatë detit, projekti i përgjigjet drejtpërdrejt karakterit industrial të zonës së portit, ndërsa hap pamje të gjera drejt detit dhe kodrave përreth.
SelgasCano projekton Sky-K në Durrës me fokus pamjet drejt detit

SelgasCano e ka konceptuar projektin, duke minimizuar gjurmën e ndërtimit dhe duke ruajtur hapësirën e lirë në nivelin përdhe. E gjithë baza e zhvillimit është menduar si një kopsht mesdhetar me bimësi të dendur, duke krijuar një peizazh të gjelbër dhe të hijezuar në një zonë urbane kompakte. Mbi këtë kopsht ngrihet një podium oval, i mbështetur lehtësisht mbi gjashtë kolona betoni, çka lejon që niveli përdhe të mbetet vizualisht dhe fizikisht i hapur.
Nga ky podium i ngritur dalin dy kulla cilindrike të holla, të cilat arkitektët i krahasojnë me oxhaqet industriale, një referencë e drejtpërdrejtë ndaj infrastrukturës portuale dhe historisë industriale të Durrësit. Secila kullë është përfunduar me një ngjyrë të fortë dhe të dallueshme, duke forcuar identitetin e projektit në panoramën urbane të qytetit dhe duke theksuar kompozimin e dyfishtë vertikal.
Hapjet rrethore dhe tekstura vertikale e betonit përcaktojnë fasadën
Sistemi i fasadës së Sky-K shmang ballkonet tradicionale dhe fasadat e zakonshme prej xhami. Në vend të tyre, kullat janë mbështjellë me sipërfaqe të vazhdueshme betoni me teksturë, të karakterizuara nga valëzime të lehta që theksojnë lartësinë e tyre. Hapje të mëdha rrethore shpojnë fasadën në dimensione të ndryshme, duke krijuar terasa të futura brenda masës cilindrike të ndërtesës. Sipas arkitektëve, këto hapje fshehin qëllimisht sipërfaqet e xhamit nga pamja e jashtme, duke i dhënë kullave një pamje më skulpturore dhe monolitike.

Këto terasa ofrojnë pamje panoramike 360 gradë drejt Detit Adriatik, Portit të Durrësit dhe Kodrës së Durrësit, ndërsa përmirësojnë edhe ventilimin natyral në apartamente. Dimensionet e ndryshme të hapjeve lejojnë krijimin e tipologjive të ndryshme të banimit brenda të njëjtit sistem strukturor, duke gjeneruar apartamente me konfigurime të ndryshme hapësinore dhe marrëdhënie të ndryshme me ambientet e jashtme.
Referencat industriale të transformuara në banim bashkëkohor
Sky-K balancon formën ekspresive me ndjeshmërinë urbane. Pavarësisht pranisë së fortë vizuale, projekti është pozicionuar me kujdes për të mos bllokuar dritën dhe pamjet e ndërtesave përreth. Kullat zënë një sipërfaqe relativisht të vogël në truallin prej 1,400 metrash katrorë, ndërsa zhvillimi në total arrin rreth 9,500 metra katrorë sipërfaqe ndërtimi.

Arkitektët e përshkruajnë kompozimin final si një projekt njëkohësisht surprizues dhe të lidhur ngushtë me identitetin e Durrësit. Hapësira e gjelbër publike në katin përdhe synon t’u shërbejë banorëve, ndërsa kullat shumëngjyrëshe të ngjashme me oxhaqe industriale krijojnë një simbol të ri vizual në panoramën urbane të qytetit.
Në vend që ta ndante arkitekturën nga memoria industriale e zonës portuale, Sky-K e kthen këtë histori në gjuhën kryesore të projektit./Përshtati nga Parametric Architecture, ekofin.al

