Një raport i deklasifikuar kohët e fundit ka zbuluar se Kina mund të ketë shumë më tepër thorium sesa ishte vlerësuar më parë. Metali radioaktiv, i njohur tashmë se ekziston në sasi të mëdha brenda kufijve të Kinës, mund të jetë çelësi për një furnizim pothuajse të pakufizuar me energji.
Gjetjet sugjerojnë se rezervat e toriumit në vend tejkalojnë vlerësimet e mëparshme me rend të madhësisë.
Studimi, i cili përfundoi në vitin 2020, thekson se si toriumi mund të revolucionarizojë prodhimin global të energjisë dhe të zvogëlojë varësinë nga karburantet fosile. Një gjeolog me bazë në Pekin, i cili dëshironte të mbetej anonim, shpjegoi rëndësinë e zbulimit, siç raportohet nga South China Morning Post (SCMP).
Potenciali i Thorium për të riformuar politikën e energjisë
Thorium është një metal me ngjyrë argjendi që mund të gjenerojë 200 herë më shumë energji se uraniumi. Ndryshe nga reaktorët me bazë uraniumi, reaktorët e kripës së shkrirë të toriumit (TMSR) janë kompakt, nuk kërkojnë ftohje me ujë, nuk mund të përjetojnë një shkrirje dhe prodhojnë shumë pak mbetje radioaktive jetëgjatë.
Vitin e kaluar, Kina miratoi ndërtimin e termocentralit të parë TMSR në botë në shkretëtirën Gobi. Ky projekt pilot pritet të prodhojë 10 megavat energji elektrike dhe të jetë funksional deri në vitin 2029.
Raporti tregon për potencialin e madh të toriumit në mbetjet minerare të Kinës. Mbetjet e minierave prej vetëm pesë vjetësh nga një vend mineral hekuri në Mongolinë e Brendshme përmbajnë torium të mjaftueshëm për të plotësuar kërkesat e energjisë shtëpiake të SHBA-së për mbi 1000 vjet. Vetëm kompleksi i minierave Bayan Obo mund të prodhojë rreth 1 milion ton torium – potencialisht i mjaftueshëm për të fuqizuar Kinën për 60,000 vjet.
“Këto burime të toriumit në mbeturinat mbeten plotësisht të paprekura,” shkroi studiuesi kryesor i studimit, inxhinieri i lartë Fan Honghai nga Laboratori Kombëtar i Çështjeve të Eksplorimi-Minierave të Burimeve të Uraniumit dhe Sensimit në distancë Bërthamore në Pekin, raportoi SCMP.
Sfidat dhe mundësitë e së ardhmes
Sondazhi kombëtar i toriumit identifikoi 233 zona të pasura me torium në të gjithë Kinën, të grumbulluara në pesë breza kyç nga Xinjiang-u në brendësi të Guangdong-ut. Këto depozita janë kryesisht magmatike dhe hidrotermale, shpesh gjenden së bashku me elementë të rrallë të tokës. Në rajone të tilla si Fujian dhe Hainan, rërat bregdetare të pasura me monazite përmbajnë torium lehtësisht të nxjerrshëm.
Pavarësisht entuziazmit rreth zbulimit mbetet disa sfida të rëndësishme. Nxjerrja e thoriumit nga mineralet e tokës së rrallë kërkon sasi të mëdha acidi dhe energjie, duke gjeneruar qindra tonë ujëra të zeza për gram torium të pastruar. Ekzistojnë gjithashtu disa shqetësime lidhur me mundësinë e përdorimit të nënprodukteve të toriumit, megjithëse ekspertët argumentojnë se materiale të tilla nuk do të ishin të zbatueshme për bombat bërthamore.
Hulumtimi i toriumit në Kinë përkon me përparimet në teknologjinë e nxitjes bërthamore. Vendi zbuloi kohët e fundit KUN-24AP, dizajni i parë i anijes me kontejner bërthamor me torium në botë. Ka gjithashtu plane për të përdorur reaktorët e toriumit për bazat hënore, duke demonstruar më tej rëndësinë e metalit në zgjidhjet e ardhshme të energjisë.
Vlerësimi i saktë i rezervave totale të toriumit të Kinës mbetet i klasifikuar për shkak të rregulloreve të sigurisë kombëtare, por gjetjet e fundit sugjerojnë se vendi mund të gjendet në një burim praktikisht të pakufishëm të energjisë së pastër./Përshtati nga Yahoo News, ekofin.al
