Miliona europianë ende aplikojnë për vende pune pa e ditur sa do të paguhen. Rregullat e reja të BE-së, të cilat synojnë të rrisin transparencën e pagave dhe të luftojnë hendekun gjinor në paga, duhej të hynin në fuqi deri më 7 qershor, por shumica e shteteve anëtare pritet të mos e respektojnë afatin.
Si mund ta dish nëse po paguhesh në mënyrë të drejtë? Në pjesën më të madhe të Europës, punonjësit ende kanë informacion të kufizuar për pagat dhe për mënyrën se si paga e tyre krahasohet me atë të personave që bëjnë punë të ngjashme.
Direktiva e BE-së për Transparencën e Pagave synon ta ndryshojë këtë situatë duke kërkuar që punëdhënësit të jenë më transparentë për pagat dhe duke forcuar parimin e “pagës së barabartë për punë të barabartë”.
Direktiva synon gjithashtu të ndihmojë në uljen e hendekut gjinor të pagave në BE, i cili aktualisht është 11%. Kjo do të thotë se të ardhurat bruto për orë të grave janë mesatarisht 11% më të ulëta se ato të burrave, sipas Eurostat.
Për shumë gra, moszbatimi i direktivës mund të ketë një ndikim të drejtpërdrejtë në të ardhurat e tyre vjetore.
Sipas vlerësimeve të Konfederatës Europiane të Sindikatave (ETUC), mungesa e transparencës së pagave u kushton grave të paktën 4.8 miliardë euro në vit në BE, një shifër që mund të arrijë deri në 7.2 miliardë euro. Kjo përkthehet në humbje prej rreth 465 deri në 700 euro në vit për çdo grua.
Shtetet anëtare të BE-së duhet t’i zbatojnë këto rregulla deri më 7 qershor 2026, por shumica prej tyre pritet të humbasin afatin pas një periudhe trevjeçare për zbatim.
Pra, cilat vende e kanë zbatuar Direktivën për Transparencën e Pagave? Cila është situata aktuale për ato që po vonohen? Dhe cilat vende europiane kanë nivelin më të lartë të transparencës së pagave në shpalljet e vendeve të punës?
Gjashtë vende të BE-së nuk kanë ndërmarrë ende asnjë veprim
Sipas monitoruesit të zbatimit të firmës ndërkombëtare ligjore Addleshaw Goddard, deri në maj 2026, gjashtë nga 27 shtetet anëtare të BE-së nuk kishin ndërmarrë asnjë hap drejt zbatimit të direktivës: Austria, Bullgaria, Kroacia, Hungaria, Luksemburgu dhe Portugalia.
Në shtator 2025, ky numër ishte 10 vende. Ndërkohë, Suedia publikoi një propozim, por qeveria e pezulloi atë pa afat në mars 2026, duke argumentuar se direktiva krijon barrë të madhe administrative për punëdhënësit.
Gjermania pritet të përditësojë legjislacionin e saj gjatë vitit 2026. Në Çeki, Finlandë, Greqi, Slloveni dhe Spanjë, projektligjet janë ende në përgatitje.
Dhjetë vende kanë publikuar projektligje
Dhjetë shtete të BE-së kanë publikuar draftet e legjislacionit, megjithëse ato ndodhen në faza të ndryshme të procesit: Qipro, Danimarka, Estonia, Franca, Irlanda, Italia, Letonia, Lituania, Holanda dhe Rumania.
Tre vende — Belgjika, Malta dhe Polonia — e kanë zbatuar pjesërisht direktivën.
Në Sllovaki, Parlamenti miratoi Ligjin për Pagë të Barabartë më 15 prill 2026 dhe ai do të hyjë në fuqi më 7 qershor 2026.
Pasiguri reale në Francë
“Është shumë e mundshme që Franca të mos arrijë të respektojë afatin e 7 qershorit. Kjo krijon pasiguri të konsiderueshme dhe, edhe pasi ligji të miratohet, elemente kyçe do të duhet të përcaktohen me dekrete të veçanta zbatuese, pa një afat të qartë kohor”, tha Jérémie Paubel, partner për çështjet e punësimit në Francë pranë Addleshaw Goddard.
Ai theksoi se përgatitja paraprake është vendimtare. Kompanitë duhet të fillojnë që tani të kategorizojnë pozicionet e punës, të analizojnë sistemet dhe strukturat e pagave, të identifikojnë boshllëqet ekzistuese dhe të monitorojnë nga afër procesin legjislativ.
Çfarë do të ndodhë në Gjermani?
“Vonesat në zbatimin e direktivës nuk krijojnë një periudhë të qartë pezullimi ligjor. Përkundrazi, krijojnë një fazë kalimtare ku kompanitë mund të mos kenë ende rregulla të qarta kombëtare, por gjykatat, punonjësit dhe këshillat e punonjësve tashmë po orientohen nga standardet e përcaktuara në direktivë”, tha Marijke Van der Most, partnere për çështjet e punësimit në Gjermani pranë Addleshaw Goddard.
Ajo theksoi se sfida për punëdhënësit nuk është vetëm fakti që ligji gjerman po vonohet, por se ata mund të duhet të marrin vendime për pagat, t’u përgjigjen pyetjeve të punonjësve dhe të përballen me procese gjyqësore në një periudhë kur standardet e ardhshme janë të qarta, por rregullat kombëtare ende jo.
Transparenca e pagave në shpalljet e vendeve të punës
Sipas platformës globale të punësimit Indeed, transparenca e pagave në shpalljet e punës është rritur vazhdimisht në shumë vende europiane.
Deri në mars 2026: Mbretëria e Bashkuar kishte normën më të lartë me 56% të shpalljeve që përfshinin informacion mbi pagën (nga 65% në maj 2025). Holanda kishte 48%. Franca 43%. Irlanda 39%. Italia 36%, një rritje e konsiderueshme nga 23% në maj 2025.
Nga ana tjetër: Spanja kishte vetëm 17% të shpalljeve me informacion mbi pagën dhe Gjermania vetëm 12%.
Të dhënat e Indeed tregojnë gjithashtu se shumica e vendeve të BE-së pritet të humbasin afatin për transparencën e pagave. Sipas Indeed Hiring Lab, kjo ka pasoja konkrete për punonjësit dhe ekonomitë, përfshirë vazhdimin e hendekut gjinor në paga.
Punonjësit po aplikojnë “në errësirë”
Indeed thekson se vonesat bëjnë që shumica e punonjësve europianë të vazhdojnë të aplikojnë për vende pune pa e ditur pagën që ofrohet.
“Paga është faktori më i rëndësishëm që i shtyn njerëzit të kërkojnë një punë të re. Megjithatë, në të gjithë Europën, është pikërisht informacioni që mungon në shumicën e shpalljeve. Punonjësit po aplikojnë pa e ditur çfarë page ofrohet dhe kërkimi ynë tregoi se pasojat e kësaj janë më të thella dhe më të larmishme nga sa mendonim”, tha Lisa Feist, ekonomiste e tregut të punës për BE-në në Indeed Hiring Lab.
Ajo shtoi se, pavarësisht këtyre pasojave negative, ekziston një mundësi për punëdhënësit që zgjedhin të jenë transparentë.
“Ata që veprojnë tani mund të forcojnë besimin e kandidatëve, të përmirësojnë cilësinë e aplikimeve dhe të përgatitin strategjitë e tyre të rekrutimit për të ardhmen.”/Përshtati nga Euronews, ekofin.al
