Sektori bujqësor shqiptar ka mbyllur vitin 2025 me një prodhim total prej 9.73 milionë tonësh, duke konfirmuar rolin e tij si një nga shtyllat kryesore të ekonomisë dhe sigurisë ushqimore në vend. Të dhënat e publikuara nga INSTAT tregojnë një panoramë të përzier, ku disa kultura bujqësore kanë shënuar rritje të ndjeshme, ndërsa të tjera janë përballur me tkurrje të prodhimit.
Perimet vijojnë të mbeten segmenti më dinamik i bujqësisë shqiptare. Gjatë vitit 2025, prodhimi i tyre arriti në 1.45 milionë tonë, me një rritje prej 1.5% krahasuar me vitin paraardhës. Fieri, Tirana dhe Berati mbajnë peshën kryesore të këtij prodhimi, duke siguruar rreth 62% të totalit kombëtar.
Ndërkohë, prodhimi i drithërave arriti në 623.957 tonë, ku qarku i Fierit mbetet lider me mbi 144 mijë tonë, i ndjekur nga Elbasani dhe Korça. Megjithatë, brenda këtij grupi kulturash vihet re një zhvillim kontradiktor: prodhimi i grurit ka rënë me 10.1%, ndërsa ai i elbit është rritur me 13.6%, duke arritur në 27.027 tonë.
Një tjetër sektor që ka vijuar zgjerimin është ai i bimëve medicinale, ku prodhimi është rritur me 9.6% gjatë vitit të kaluar. Në të kundërt, prodhimi i patates ka shënuar rënie me 7.2%, duke reflektuar sfidat që po hasin fermerët në disa kultura tradicionale.
Edhe pse Shqipëria vijon të investojë në kultivimin në ambiente të mbrojtura, prodhimi në sera ka regjistruar një rënie të lehtë prej 0.9%. Sipas INSTAT, perimet e prodhuara në sera përfaqësojnë 22.1% të prodhimit total të perimeve. Fieri mbetet qendra kryesore e prodhimit në sera me gati gjysmën e prodhimit kombëtar, ndërsa Berati siguron afro një të tretën. Nga ana tjetër, Dibra dhe Lezha po shfaqin ritme të shpejta zgjerimi të këtij aktiviteti.
Në strukturën e prodhimit të perimeve, pjesën më të madhe e zënë perimet e njoma me 65.8% të totalit, të cilat kanë shënuar rritje të lehtë. Ndërkohë, perimet e thata kanë pësuar tkurrje, ndërsa prodhimi i bostanoreve ka vijuar trendin pozitiv me një rritje prej 5.7%, duke arritur në mbi 366 mijë tonë.
Më pak optimiste paraqitet situata për drufrutorët. Prodhimi i pemëve frutore ra me 12.8% gjatë vitit 2025, duke zbritur në 253.450 tonë. Korça vijon të mbetet qarku me prodhimin më të madh të frutave në vend, e ndjekur nga Elbasani dhe Fieri. Brenda këtij grupi, molla dominon prodhimin e frutave farore, ndërsa kumbulla mbetet kultura kryesore mes pemëve me bërthamë.
Edhe prodhimi i ullinjve ka shënuar një rënie të lehtë prej 2.3%, duke arritur në 143.383 tonë. Fieri, Elbasani, Berati dhe Vlora vazhdojnë të jenë qendrat kryesore të kultivimit të ullirit, duke përfaqësuar mbi 83% të prodhimit kombëtar.
Nga ana tjetër, agrumet mbeten një histori suksesi për bujqësinë shqiptare, me një prodhim prej 59.417 tonësh. Vlora dominon këtë sektor, duke siguruar mbi 60% të prodhimit kombëtar, çka konfirmon potencialin e lartë të jugut të vendit në kultivimin e agrumeve.
Shifrat e vitit 2025 tregojnë se bujqësia shqiptare po ruan kapacitetin prodhues, por përballet me ndryshime të rëndësishme në strukturën e kulturave./ekofin.al
