Eksportet e mallrave e mbyllën vitin 2025 në rënie, duke reflektuar një vit sfidues për sektorët kryesorë prodhues dhe për orientimin tregtar të ekonomisë shqiptare. Sipas të dhënave zyrtare të Institutit të Statistikave, gjatë gjithë vitit 2025 eksportet arritën vlerën 346 miliardë lekë, me një rënie vjetore prej 6,1% krahasuar me vitin 2024 . Kjo tkurrje lidhet kryesisht me dobësimin e eksporteve të materialeve të ndërtimit dhe metaleve, si dhe të mineraleve, lëndëve djegëse dhe energjisë elektrike, dy grupe që tradicionalisht kanë peshë të lartë në strukturën eksportuese të vendit. Vetëm materiali ndërtimor dhe metalet kanë dhënë një kontribut negativ prej -4,5 pikë përqindje në ecurinë vjetore të eksporteve, ndërsa mineralet dhe energjia kanë ndikuar me -1,3 pikë përqindje . Në të kundërt, ushqimet, pijet dhe duhani, si edhe makineritë dhe pajisjet, kanë dhënë një kontribut pozitiv, por të pamjaftueshëm për të kompensuar rënien në sektorët kryesorë industrialë.
Megjithatë, muaji dhjetor 2025 solli një sinjal më pozitiv për eksportet. Në këtë muaj, eksportet arritën në 27 miliardë lekë, duke shënuar një rritje vjetore prej 5,6% krahasuar me dhjetorin 2024, ndonëse rezultuan 4,3% më të ulëta se në nëntor 2025 . Rritja vjetore e dhjetorit u mbështet kryesisht nga mineralet, lëndët djegëse dhe energjia elektrike, me një kontribut pozitiv prej +3,0 pikë përqindje, si dhe nga materialet e ndërtimit dhe metalet (+2,4 pikë përqindje) dhe makineritë e pajisjet (+1,2 pikë përqindje) . Kjo tregon se, pavarësisht bilancit negativ të vitit, fundi i 2025-ës ka reflektuar një rikthim të përkohshëm të kërkesës në disa zëra eksporti, veçanërisht në mallrat bazë dhe produktet industriale.

Nga këndvështrimi gjeografik, gjatë vitit 2025 rënia e eksporteve është ndjerë më fort në tregjet tradicionale, si Italia, Kosova dhe Maqedonia e Veriut, ndërsa rritje janë shënuar drejt Greqisë, Gjermanisë dhe Spanjës . Vetëm në dhjetor, eksportet drejt Kosovës dhe Greqisë kanë shënuar rritje të ndjeshme vjetore, ndërsa Italia mbetet tregu kryesor, por me tendencë rënëse.

Pas panoramës së eksporteve, importet paraqesin një tablo më të qëndrueshme, por që vijon të mbajë të thellë deficitin tregtar. Gjatë vitit 2025, importet e mallrave arritën në 887 miliardë lekë, me një rënie të lehtë vjetore prej 0,8% krahasuar me vitin 2024 . Ulja vjetore është ndikuar kryesisht nga rënia e importeve të makinerive, pajisjeve dhe pjesëve këmbimi, si dhe të materialeve të ndërtimit dhe metaleve, ndërsa rritje janë shënuar në importet e ushqimeve, pijeve dhe lëndëve djegëse.
Në dhjetor 2025, importet arritën vlerën 80 miliardë lekë, duke u rritur me 1,3% krahasuar me të njëjtin muaj të vitit të kaluar dhe me 12,6% krahasuar me nëntorin 2025 . Kjo rritje mujore lidhet kryesisht me shtimin e importeve të materialeve të ndërtimit dhe metaleve, ushqimeve dhe mineraleve, duke reflektuar rritjen sezonale të kërkesës dhe furnizimin për fundvitin.
Si rezultat i këtij raporti mes eksporteve dhe importeve, deficiti tregtar për vitin 2025 arriti në 541 miliardë lekë, me një rritje prej 3% krahasuar me vitin 2024, ndërsa vetëm në dhjetor deficiti ishte 53 miliardë lekë . Të dhënat konfirmojnë se, edhe pse importet janë stabilizuar, rënia e eksporteve mbetet sfida kryesore për bilancin tregtar, duke theksuar nevojën për diversifikim të strukturës eksportuese dhe forcim të konkurrueshmërisë së prodhimit vendas në tregjet e huaja./ekofin.al
