Analiza e Barometrit 2025 mbi perceptimin publik të marrëdhënieve ndërkombëtare të Shqipërisë nxjerr në pah disa kontradikta të rëndësishme mes asaj që qytetarët dëshirojnë dhe asaj që ata perceptojnë si realitet në arenën diplomatike.
Italia: mikja e afërt që duhet afruar më shumë
Megjithëse 34.75% e shqiptarëve mendojnë se Italia duhet të jetë prioriteti kryesor në politikën e jashtme, vetëm 6.81% e shohin atë si vendin me marrëdhëniet më të mira aktuale me Shqipërinë. Kjo tregon një hendek të fortë pritshmërish, që mund të shpjegohet me mungesë vizibiliteti të bashkëpunimit strategjik apo zhgënjim nga ritmi i bashkëpunimit institucional.
Në thelb, shqiptarët dëshirojnë një angazhim më të thellë dhe më të dukshëm me Italinë, përtej lidhjeve historike dhe kulturore.
SHBA: marrëdhënie të forta që nuk kërkojnë prioritet të ri
Në rastin e SHBA-së, tabloja është e kundërt. Vetëm 29.86% mendojnë se duhet prioritarizuar, por 40.83% e konsiderojnë si vendin me marrëdhëniet më të mira aktuale. Kjo sugjeron se aleanca shqiptaro-amerikane perceptohet tashmë si e konsoliduar, ndaj nevoja për shtyrje të mëtejshme diplomatike shihet si jo urgjente. Shqipëria, në sytë e qytetarëve, ka tashmë një partneritet të qëndrueshëm dhe të besueshëm me SHBA-të.
Turqia: pragmatizëm pa ngrohtësi emocionale
16.60% e të anketuarve mendojnë se marrëdhëniet me Turqinë duhen prioritarizuar, por vetëm 3.96% i konsiderojnë ato si më të mirat aktuale.
Kjo tregon një distancë emocionale dhe ideologjike, ku bashkëpunimi perceptohet më shumë si i motivuar nga interesa pragmatike sesa nga afërsi kulturore apo politike. Faktorët politikë dhe sensitivitetet historike mund të luajnë gjithashtu rol në këtë disbalancë.
Gjermania dhe Franca: partnerë të respektuar, por pak të dukshëm
Për Gjermaninë, 6% mendojnë se duhet prioritet, ndërsa 14.89% e vlerësojnë si një nga vendet me marrëdhënie të mira me Shqipërinë. Kjo tregon një vlerësim të qëndrueshëm për bashkëpunimin institucional, sidomos në tregti, migracion dhe stabilitet rajonal — por edhe një mungesë vizibiliteti publik që e bën ndikimin gjerman më të heshtur se sa i ndjerë. Ndërsa Franca, me një balancë pothuaj neutrale (5.03% kundrejt 6.05%), perceptohet si vend me rol të kufizuar publik në marrëdhëniet me Shqipërinë, ndonëse bashkëpunimi ekziston në nivele diplomatike dhe kulturore.
Greqia: afër në praktikë, larg në besim
Vetëm 0.59% e qytetarëve mendojnë se Greqia duhet të jetë prioritet, megjithëse 10.28% e shohin si vend me marrëdhënie të mira aktuale me Shqipërinë. Kjo diferencë reflekton një bashkëpunim funksional por me mungesë të besimit afatgjatë. Çështjet historike dhe mungesa e një vizioni strategjik afatgjatë mbeten pengesë për ta shndërruar këtë marrëdhënie në një aleancë të ndjerë.
Përfundim: politika e jashtme mes perceptimit dhe realitetit
Të dhënat zbulojnë se shqiptarët vlerësojnë partnerët perëndimorë, por ndiejnë mungesë përforcimi në marrëdhëniet me Italinë, ndërkohë që ndihen të sigurt në aleancën me SHBA-në.
Marrëdhëniet me fqinjët, sidomos Greqinë dhe Turqinë, mbeten të ndërtuara mbi pragmatizëm, më shumë sesa mbi emocion e besim të ndërsjellë./ekofin.al


