OpenAI, kompania që qëndron pas ChatGPT, ka dorëzuar në mënyrë konfidenciale dokumentet paraprake pranë U.S. Securities and Exchange Commission (SEC), duke ndërmarrë një hap të rëndësishëm drejt një oferte të mundshme publike fillestare të aksioneve (IPO).
Kompania e inteligjencës artificiale me seli në San Francisco njoftoi të hënën dorëzimin e dokumenteve, duke u bërë kompania më e fundit e madhe në sektorin e AI që i afrohet një IPO-je.
“Presim që kjo të dalë në publik gjithsesi, ndaj po e njoftojmë vetë,” tha OpenAI në një deklaratë. “Nuk kemi vendosur ende për afatin kohor; mund të kalojë ende kohë, pasi ka gjëra që duam t’i bëjmë dhe që ndoshta janë më të lehta si kompani private. Por është një grup kompromisesh të ndërlikuara dhe ky hap na jep mundësinë të dalim në bursë më shpejt nëse kjo rezulton të jetë zgjidhja më e mirë.”
Ky veprim vjen pasi rivali Anthropic njoftoi më 1 qershor se po ndjek gjithashtu rrugën drejt një IPO-je. Të dyja kompanitë i bashkohen SpaceX, e cila ka nisur prezantimet për investitorët ndërsa po pozicionohet si një kompani hapësinore e fokusuar edhe në AI.
Shefi ekzekutiv i OpenAI, Sam Altman, e ngriti për herë të parë mundësinë e një IPO-je vitin e kaluar, duke e përshkruar atë si “rrugën më të mundshme” për kompaninë, duke pasur parasysh përmasat e saj dhe nevojën për kapital të konsiderueshëm për zhvillimin e sistemeve të avancuara të inteligjencës artificiale.
E themeluar në vitin 2015 si një organizatë jofitimprurëse e fokusuar në zhvillimin e AI për të mirën publike, OpenAI është shndërruar në një kompani me një vlerësim prej rreth 852 miliardë dollarësh (730 miliardë eurosh).
Sipas analistit të eMarketer, Nate Elliott, ky proces vjen në një moment “delikat” për kompaninë, pasi OpenAI përballet me konkurrencë në rritje nga Google dhe Anthropic.
“Por OpenAI nuk ka shumë alternativa të tjera për të siguruar kapitalin e madh që i nevojitet për të mbuluar kostot e saj,” tha Elliott.
Një hap i rëndësishëm drejt listimit publik u ndërmor vitin e kaluar, kur OpenAI ristrukturoi biznesin e saj dhe u shndërrua në një korporatë me përfitim publik (public benefit corporation), duke mbetur njëkohësisht nën kontrollin e organizatës së saj jofitimprurëse mëmë.
Kompania gjithashtu hoqi një pengesë të rëndësishme ligjore muajin e kaluar pasi fitoi në një proces gjyqësor federal kundër Elon Musk. Musk, bashkëthemelues dhe donator i hershëm i OpenAI, kishte kërkuar largimin e Altman nga drejtimi dhe anulimin e transformimit të OpenAI në një model fitimprurës. Një gjykatës e hodhi poshtë çështjen pasi juria vendosi se Musk e kishte ngritur padinë shumë vonë.
Pse OpenAI ka nevojë për kapital të ri
OpenAI nuk ka publikuar të ardhurat e saj dhe as nuk ka dhënë një afat për arritjen e fitimprurësisë. Ashtu si Anthropic dhe SpaceX, kompania po shpenzon më shumë sesa fiton, duke investuar masivisht në infrastrukturë dhe zhvillim ndërsa konkurron në një treg gjithnjë e më të mbushur të AI. Rivalët kryesorë përfshijnë chatbot-in Claude të Anthropic dhe asistentin Gemini të Google.
Në një intervistë për Associated Press në prill, drejtoresha financiare e OpenAI, Sarah Friar, tha se kompania tashmë funksionon me disiplinën që pritet nga një kompani e listuar në bursë, duke matur të ardhurat sipas standardeve të kërkuara nga SEC.
“Dua që të jemi gati,” tha Friar. “Mendoj se është mirë të kemi mundësinë të mbledhim kapital nga tregjet publike. Ato janë shumë më të mëdha se tregjet private.”
Ajo shtoi se vlerësimi aktual i OpenAI do ta vendoste kompaninë mes 15 kompanive më të mëdha në indeksin S&P 500.
“Ka një moment legjitimues kur bëhesh kompani publike,” tha Friar. “Në atë pikë njerëzit kontrollojnë bilancin tuaj financiar, SEC ju mbikëqyr dhe kështu me radhë.”
Në një deklaratë të veçantë të publikuar të hënën, Altman paraqiti ambiciet afatgjata të OpenAI, duke përfshirë zhvillimin e një studiuesi të automatizuar me AI, përshpejtimin e rritjes ekonomike dhe ofrimin për çdo person në Tokë të një AGI-je personale (Inteligjencë e Përgjithshme Artificiale), e aftë të tejkalojë njerëzit në shumë detyra.
Altman tha se OpenAI ka kaluar nga kërkimi shkencor në produkte komerciale dhe tani po hyn në një fazë të tretë, të fokusuar në shpërndarjen e gjerë të përfitimeve të AI.
“Po punojmë për të siguruar që përfitimet të ndahen gjerësisht,” tha ai. “Çdokush duhet të ketë mundësinë të marrë një pjesë domethënëse nga prosperiteti që krijon AI.”
Këto komente erdhën disa ditë pasi Altman u takua me senatorin amerikan Bernie Sanders, i cili ka propozuar që publiku të zotërojë 50% të aksioneve në kompani të AI si OpenAI. Ato pasuan gjithashtu deklaratat e presidentit amerikan Donald Trump, i cili ka mbështetur idenë që publiku të përfitojë nga rritja e industrisë së inteligjencës artificiale. /Përshtati nga Euronews, ekofin.al
